اخبار داخلی فرهنگ و هنر راز ماندگاری اذان موذن‌زاده و مناجات شجریان

ایکنا , جمعه 15 آبان 1383

راز ماندگاری اذان موذن‌زاده و مناجات شجریان

پيوند معنويت و موسيقي ايراني منجر به ماندگاري اين آثار شده است

جمعی از اهالی موسیقی از راز ماندگاری اذان موذن‌زاده و مناجات شجریان گفته‌اند، اذانی که هر بار شنیدنش نشر از رادیو یا تلویزیون، آنقدر دلنشین است که گویا برای اولین بار است این موذن برایمان اذان می‌گوید.
پيوند معنويت و موسيقي ايراني منجر به ماندگاري اين آثار شده است
پيوند معنويت با فرهنگ موسيقي ايراني و ارتباط عميق روحي ـ رواني مخاطبان با مقوله معنويت و هنر موسيقي، منجر به ماندگاري اذان موذن‌زاده اردبيلي و مناجات استاد شجريان شده است.
كيخسرو پورناظري، سرپرست گروه تنبور شمس، در این باره می‌گوید: آثاري نظير اذان موذن‌زاده، مناجات استاد شجريان، سمفوني پنجم و نهم بتهوون و ... آثار ماندگاري هستند كه توانسته‌اند معنويت را با هنر موسيقي پيوند دهند.
وي آثار جاويدان را خدايي دانست و افزود: ارتباط آبا و اجداد هنرمنداني نظير شجريان و موذن‌زاده با پروردگار و متعاقبا ارتباط خالق اين آثار با خداوند و مقوله‌هاي هنري منجر شد كه چنين آثاري در وهله اول از وجود لايزال خداوند سرچشمه بگيرد.
به گفته اين نوازنده تنبور ، تمام اذان‌هايي كه امروزه از رسانه‌هاي جمعي پخش مي‌شود، ريشه در فرهنگ ديگر كشورها دارد، به همين خاطر مردم نمي‌توانند با اين آثار ارتباط عميق برقرار كنند.
وي، مناجات شجريان و اذان موذن‌زاده را خارق‌العاده دانست و

	" به گفته شریف «محمدرضا شجریان» علاوه بر آگاهی بر موسیقی ایرانی بر موسیقی قرآنی نیز اشراف داشته‌ است؛ به طبع تسلط بر این دو نوع موسیقی، خلق آثار خارق‌العاده تاریخی را ممکن می‌کند. ... "

در پايان تصريح كرد: اين دو اثر به دليل ريشه‌داشتن در اعماق هنر و استفاده از فرهنگ ملي جزو آثار يك‌بار مصرف و بي‌اصالت نيستند؛ به همين‌خاطر مخاطبان بعد از گذشت سال‌ها همچنان به اين آثار گرايش دارند.
فردين خلعتبري: پذيرش مخاطب، عامل ماندگاري اين آثار است
پذيرش و باور مخاطب رادیو ملت، شرط اساسي قبول و ماندگاري اذان موذن‌زاده و مناجات استاد شجريان است.
فردين خلعتبري در گفت‌وگو با خبرگزاري قرآني ايران (ايكنا)، ضمن بيان اين مطلب گفت: ايرانيان، مردم ديندار و معتقدي هستند، مناجات استاد شجريان و اذان موذن‌زاده اردبيلي برخوردار از بن‌مايه‌هاي عميق مذهبي بوده و مبتني بر موسيقي اصيل ايراني است، به همين خاطر با قشر وسيعي از مخاطبان ارتباط برقرار كرده و بر دل نشسته است.
وي افزود: تاثير اين آثار، تأثيري معنايي و حسي است تا فني؛ هر چند اصول و قواعد موسيقايي هم در آنها رعايت شده است.
خلعتبري در پايان گفت: توجه به اصول زيبايي‌شناسي و حس و حال مخاطبان، رسانه‌های جمعی در موفقيت و ماندگاري آثار تأثيرگذار است.
اراده باريتعالي ، ماندگاري اين آثار را رقم‌زده است
رعايت اصول و قوانين معجزات؛ يعني اراده باريتعالي و به كارگيري تعقل، تخيل و همت، منجر به ماندگاري مناجات استاد «شجريان» و اذان «موذن‌زاده‌اردبيلي» شده است.
عليرضا افتخاري، خواننده معتقد است: هنرمندان عارف‌مسلكي نظير محمدرضا شجريان و مؤذن‌زاده‌اردبيلي كه جزو افراد خاص خداوند هستند، با اراده پروردگار و به كارگيري قوه عقل نظري، قوه تخيل، نيروي عمل و كمك تمام كائنات توانسته‌اند اين آثار ماندگار را خلق كنند.
به گفته خالق آلبوم «كاروان» ارتباط تنگاتنگ هنرمندان برجسته‌اي نظير «بتهوون»، «شوبرت»، «باخ» و... با خداوند و بهره‌گيري از قدرت لايتناهي او منجر به خلق آثار جاويدان و با ارزش شده است.
اين خواننده تصريح كرد: استاد «شجريان» از طرف پروردگار مورد لطف قرار گرفت و نتیجه‌اش این شد که مناجات ماندگار و جهاني را خلق كند.
خواننده آلبوم «شكوه عشق» اظهار كرد: وجود مناجات «شجريان» و اذان «موذن‌زاده‌اردبيلي‌» نشان از خير و اميد مي‌دهد؛ به همين خاطر است كه بعد از سال‌هاي سال اين آثار مردم را به فضا‌هاي روحاني و عرفاني مي‌برد و اثري نتوانسته جاي اين آثار را بگيرد.
افتخاري، خلق دوباره آثاري چون مناجات «شجريان» را غيرممكن دانست و گفت: استاد

	" انتخاب دستگاه‌ها و گوشه‌هاي موسيقي ايران منجر به ماندگاري اذان «موذن‌زاده‌اردبيلي» و «مناجات استاد شجريان» شده است. ... "

«محمدرضا شجريان» در هنر موسيقي ايراني به مقام استادي رسيده‌ است؛ قاعدتا كسي كه مي‌خواهد اثري نظير مناجات استاد را خلق كند، به اراده خداوند و اشراف كامل بر موسيقي ايراني و رياضت در اين راه نياز دارد.
خواننده آلبوم «هنگامه» افزود: اذان «مؤذن‌زاده‌اردبيلي» از روي صدق، خلق شده است و جزو آثار ماندگار تمدن بشري به حساب مي‌آيد كه هر كسي نمي‌تواند مثل آن را خلق كند.
افتخاري در پايان گفت: شناخت خداوند و نزديك‌ شدن به او نيازمند خداشناسي است؛ به طبع اين خداشناسي نياز به خداپرستي و خداپرستي نياز به ايمان و ايمان نياز به لطافت‌روح دارد.
ملودي ايراني و صداي خوش، اين آثار را جاودانه كرد
استفاده از ملودي ايراني و صداي خوش و هارموني كلمات اذان و مناجات، راز ماندگاري مناجات استاد شجريان و اذان موذن‌زاده است كه همچنان جاويدان و تكرار ناشدني باقي مانده‌اند.
«شاهين فرهت»، آهنگساز، با اشاره به اين موضوع گفت: استفاده موسيقي ايراني و صداي خوب و تركيب اين دو پديده با هارموني بي‌نظير اذان و مناجات منجر به جاويدان شدن مناجات استاد شجريان و اذان مؤذن‌زاده اردبيلي شده است؛ به گونه‌اي كه اين جاويدان شدن تكرار ناشدني است.
خالق سمفوني امام‌رضا(ع) افزود: آثار جاويدان تاريخ نظير سمفوني پنجم و نهم «بتهون»، سمفوني ناتمام «شوبرت» يا اشعار حافظ و ... ويژگي‌هاي خاص و منحصر به‌فردي داشته‌اند كه هيچ‌وقت تكرار نخواهد شد.
به گفته اين آهنگساز، نزديكي استاد شجريان و مرحوم مؤذن‌زاده با خالق يكتا و اشراف كامل بر علم و مباني هنر موسيقي باعث شده است كه مخاطبان هميشه و در همه حال سراغ اين آثار خارق‌العاده بروند.
«فرهت» كه سمفوني «دماوند» را نوشته است، در پايان گفت: آثار بي‌بديل در هر عرصه كم است؛ به گونه‌اي كه ثبت كردن يكي از اين آثار در كارنامه اعمال خود نياز به طي كردن راه دورودراز دارد.
انتخاب دستگاه‌هاي ايراني، رمز ماندگاري اين آثار است
انتخاب دستگاه‌ها و گوشه‌هاي موسيقي ايران منجر به ماندگاري اذان «موذن‌زاده‌اردبيلي»

	" آثار بي‌بديل در هر عرصه كم است؛ به گونه‌اي كه ثبت كردن يكي از اين آثار در كارنامه اعمال خود نياز به طي كردن راه دورودراز دارد. ... "

و «مناجات استاد شجريان» شده است.
داريوش پيرنياكان، موسيقيدان‌، با بيان اين مطلب، گفت: هر اثر براي ماندگاري بايد اركان و ويژگي‌هايي را در خود رعايت كرده باشد؛ قطعا آگاهي استاد شجريان و مرحوم «موذن زاده‌اردبيلي» بر موسيقي رديفي-دستگاهي و همچنين آشنايي که مردم از طریق رادیو و تلویزیون با اين نوع موسيقي داشته‌اند، ماندگاري اين اذان و مناجات را منجر شده است.
سخنگو پيشين خانه موسيقي افزود: بيشتر اذان‌ها و مناجات‌هايي كه در حال‌ حاضر از رسانه‌‌هاي جمعي پخش مي‌شود به زبان عربي است؛ اين در صورتي است كه مخاطبان ايراني آشنايي با اين زبان و موسيقي ندارند و به طبع به لحاظ حسي-عاطفي نمي‌توانند با آن ارتباط برقرار كنند.
اين نوازنده «تار»، مرحوم موذن‌زاده‌اردبيلي را استاد تواناي هنر موسيقي دانست و در پايان تصريح كرد: انتخاب آواز ترك و گوشه روح‌الارواح، شيوايي سخن و همچنين صداي خوب نشان‌‌دهنده آگاهي كامل مرحوم موذن‌زاده است.
شرایط روحی و معنوی مناسب منجر به خلق این آثار شده است
شرایط روحی و معنوی مناسب و استفاده از تکنیک‌ها و ملودی موسیقی ایرانی منجر به ماندگاری اذان موذن‌زاده اردبیلی و مناجات شجریان شده است. فرهنگ شریف، موسیقیدان با بیان این مطلب، اظهار داشت: آثار ماندگاری چون مناجات استاد شجریان به دلیل اشراف وی بر موسیقی ایرانی و رعایت تمام تکنیک‌های آن و همچنین پیوند دائمی صاحب اثر با منبع لایتناهی در اذهان تمام مخاطبان مانده است.
به گفته شریف «محمدرضا شجریان» علاوه بر آگاهی بر موسیقی ایرانی بر موسیقی قرآنی نیز اشراف داشته‌ است؛ به طبع تسلط بر این دو نوع موسیقی، خلق آثار خارق‌العاده تاریخی را ممکن می‌کند.
این نوازنده تار افزود: اذان موذن‌زاده‌ اردبیلی با رعایت گوشه‌های موسیقی ایرانی و همچنین حمایت رسانه‌های جمعی نظیر رادیو و تلویزیون در ذهن مردم جای گرفته است.
فرهنگ شریف، مناجات شجریان را در اوج کمال دانست و در پایان تصریح کرد: این اثر در یک وضعیت مناسب؛ یعنی زمان پیوند استاد با معبود خویش و همچنین استفاده از چشمه جوشان معرفت و بصیرت این معبود آفریده شده است.