اول ذيقعده سال 173 هجري قمري شهر مدينه به وجود مقدس حضرت فاطمه معصومه سلام‌ا... عليها زينت يافت. پدر بزرگوار اين بانوي جليل‌القدر حضرت موسي بن جعفر (ع) و مادر گرامي‌شان حضرت نجمه خاتون بودند.
حضرت معصومه (س) در خانداني كه سرچشمه علم و تقوا و فضايل اخلاقي بود، پرورش يافت. پس از آن‌كه پدر بزرگوار آن بانوي گرامي به شهادت رسيد، فرزند ارجمند آن امام يعني حضرت رضا (ع) عهده‌دار امر تعليم و تربيت خواهران و برادران خود شد و مخارج آنان را نيز برعهده گرفت.
هريك از فرزندان امام كاظم (ع) به مقامي والا دست يافتند و زبانزد همگان شدند. بعد از حضرت رضا (ع) در ميان فرزندان امام كاظم (ع)، حضرت معصومه (س) از نظر علمي و اخلاقي والامقام‌ترين آنان است.
حضرت فاطمه معصومه (س) مظهر فضايل و مقامات است. روايات معصومان (ع)، فضيلت‌ها و مقامات بلندي را به آن حضرت نسبت مي‌‌دهد. امام صادق (ع) در اين باره مي‌‌فرمايند: «آگاه باشيد كه قم، كوفه كوچك ماست. بدانيد بهشت هشت دروازه دارد كه سه تاي آنها به سوي قم است. بانويي از فرزندان من به نامه فاطمه، دختر موسي در آنجا رحلت مي‌‌كند كه با شفاعت او، همه شيعيان ما وارد بهشت مي‌‌شوند.»
يك سال بعد از اين‌كه امام رضا (ع) به اجبار مامون به خراسان هجرت كردند (در سال 201 هجري قمري) حضرت معصومه (س) به شوق ديدار برادر به همراه برادران و جمعي از نزديكان خود از شهر مدينه به سمت مرو حركت كردند. در ميان راه وقتي كه آن حضرت به شهر ساوه رسيدند، به بيماري سختي مبتلا شدند و چون توان رفتن به خراسان را در خود نديد، تصميم گرفت به قم برود. حضرت معصومه (س) به همراهانش فرمود: «مرا به قم ببريد زيرا از پدرم شنيدم كه قم مركز شيعيان ماست.» هنگامي كه آن حضرت به قم رسيد، مردم قم به پيشوازش آمدند و موسي بن خزرج كه از بزرگان قم بود، ايشان را به خانه خود برد و تكريم كرد.
حضرت فاطمه (س) پس از ورود به شهر قم، تنها هفده روز در قيد حيات بود سپس دعوت حق را لبيك گفت و به سوي بهشت برين پرواز كرد. اين حادثه در دهم ربيع‌الثاني سال 201 هجري رخ داد. حضرت معصومه (س) از جمله بانوان گرانقدر و والامقام جهان تشيع است كه احاديثي را با سلسله اسنادي به ايشان منسوب كرده‌اند. آن حضرت همچنين در منظر اهل بيت از مقام خاص و والايي برخوردارند. در رابطه با مقام خاص حضرت معصومه (س)، امام هشتم (ع) مي‌‌فرمايند: هركس معصومه را در قم زيارت كرده باشد، مثل اين است كه مرا زيارت كرده است.
يكي از ويژگي‌هاي حضرت معصومه (س) ورود زيارتنامه‌اي از سوي معصومان (ع) درباره ايشان است كه پس از حضرت فاطمه زهرا (س)، او تنها بانوي بزرگواري است كه زيارت ماثور دارد. بانوان برجسته‌اي چون آمنه بنت وهب، فاطمه بنت اسد، خديجه بنت خويلد، فاطمه ام‌البنين و زينب كبري كه هيچ شك و ترديدي در مقام بلند و جايگاه رفيع آنها نيست هيچ‌‌كدام زيارت ماثور از سوي معصومان ندارند و اين نشان‌دهنده مقام والاي اين بانوي گرانقدر اسلام است.
«اي فاطمه! در بهشت شفيع من باش كه نزد خدا براي شفاعت نمودن، جايگاهي ويژه داري.»