نوار قلبي روشي است که با استفاده از امواج الکتريکي قلب افراد به وضعيت فيزيکي و بيماريهاي احتمالي قلبي در فرد پي مي بريم .
الکتروکارديوگرام روش بدون دردي است که فعاليت الکتريکي قلب را ضبط مي کند . نوار قلب يکي از بي خطرترين و ساده ترين اقداماتي است که اطلاعاتي ارزشمند در مورد قلب به پزشک مي دهد . جريان الکتريکي منتشر شده از قلب توسط الکترودهايي که با رنگهاي مختلف استاندارد به دست ها و پاها و جلوي سينه وصل مي شوند مي تواند در تشخيص بيماريهاي قلب با ارزش باشد . نوار قلب در بررسي دردهاي قلبي و سکته هاي قلبي ارزش بالائي دارد و به عنوان اقدام روتين در تمام کساني که مشکلات حاد قلبي دارند صورت مي گيرد .
بهتر است فرد بدور از دسترس بوده و وعده غذايي سنگين نخورده باشد . در ضمن اتاق نوار قلب بايد گرم باشد تا وي دچار لرزش بدن نشود ، زيرا لرزش بدن ( چه عمومي يا در اثر سرما ) روي نوار قلب تأثير سوء مي گذارد و به اصطلاح پارازيت ايجاد مي کند .
موهاي بلند سينه نيز مانع ثبت صحيح نوار قلب مي شوند . نوار قلب هيچگونه برق يا جريان الکتريسته اي به بيمار القاء نمي کند . فرد بايد ساعت و ساير لوازم فلزي خود را در بياورد . حلقه نوار قلب کاغذي مدرج است که داخل دستگاه قرار دارد و سوزن دستگاه که کمي گرم شود خطوطي را روي کاغذ ثبت مي کند .
البته دستگاههاي نوار قلب پيشرفته تري نيز ساخته شده اند که همزمان از چند جهت نوار قلب مي گيرند و در مدت کوتاهي تمام ليدهاي لازم را دريافت مي کنند . از دستگاه الکتروکارديوگرام ۱۰ سيم خارج مي شود که ۴ سيم به دست ها و پاها و ۶ سيم به جلوي قلب مي روند . اين سيم ها پس از آغشته شدن بادکش سرشان با ژل لوبريکانت به محل مربوطه وصل مي شوند .
امواج الکتريکي در ECG بصورت اوج و فرودهاي متناوب ثبت مي شوند . هر دوره فعاليت الکتريکي قلب شامل چندين قطعه است . اين دوره ها از موج P شروع مي شوند و تا موج P بعدي ادامه مي يابند . P يک موج نسبتاً کوچک است که انقباض دهليز را نشان مي دهد . بعد از مکثي کوتاه ترکيب QRS به چشم مي خورد که در آن خط نوار قلب حرکتي سريع به سمت پائين ، بالا و دو مرتبه به سمت پائين داشته است . اين ترکيب در اثر انقباض بطن ها ايجاد مي شود و در نهايت پس از مکثي بلندتر موج T مشاهده مي شود که پرشدن ناگهاني بطن ها را نشان مي دهد .
ECG يک قطعه ST و چهارفاصله اصلي دارد : QRS,P.R,R-R,Q.R که تغييرات هر کدام نشان دهنده بيماري خاصي است .
يکي از مهمترين تغييراتي که در نوارقلبي افراد پيگيري مي شود علائم و نشانه هاي مربوط به سکته قلبي يا M.I است که بسته به نقطه اي از قلب که دچار مشکل شده است به صورت تغييرات T يا ST و QRS در ليدهاي مختلف قلبي ميشود که پزشک با کمک آن مي تواند به ميزان و شدت و همچنين نوع سکته قلبي پي ببرد .