خداوند بزرگ انسان را به گونه‌اي آفريد كه از آغاز آفرينش در جستجوي معبود و كمال مطلق بوده است تا بتواند به عشق‌ورزي با معشوق هستي بپردازد تا به آرامش دروني دست يابد.
با نگاهي به اديان آسماني (مسيحي، يهودي، زرتشت، اسلام و...) در مي‌يابيم كه پيروان آنان داراي دعاها، نيايش‌ها و اذكار خاص خويش بوده كه در عبادات از آن استفاده مي‌كنند تا با معبود خود ارتباط برقرار نمايند.
دعا و نيايش نه تنها در عالم انسان، بلكه در عالم نباتات و جمادات نيز وجود دارد و همه به تسبيح و تنزيه حق تعالي مشغولند.

تعريف دعا
· دعا مطالبه آن چيزهايي است كه انسان با لياقت، كار و انديشه بايد به دست آورد.
· دعا منبع و كانون عظيم تغذيه روح انساني است، همان‌گونه كه جسم مركز تغذيه به نيازهاي مادي بشر است.
· دعا احياي خواسته‌ها، آرمان‌ها و ايده‌آل‌هاي راستين انسان است.
· حقيقت دعا عشق به خالق زيبايي، عظمت‌ها و جهش‌ به سوي كمال مطلق، علم مطلق و پرواز به سوي بي‌نهايت و معبود لايتناهي است.
دعا، گاهي براي جلب منفعت و سود مادي و زماني به منظور دفع ضرر و زيان و گاهي در قالب نفرين است. زماني هم به شكل پوزش و عذرخواهي از قصور و تقصيرها و گاهي براي جلب بهره‌هاي معنوي و كرامات اخروي است.
دعا كردن در فرهنگ اسلامي يكي از برترين عبادات معرفي شده است. در برخي از روايات، دعا اسلحه مومن معرفي شده است البته (استجابت دعا شرايطي دارد و از شرايط اصلي آن بندگي خداوند است. نمي‌توان انتظار داشت كه با بندگي شيطان و هواي نفس، دعاها مستجاب شوند همچنين نبايد فراموش كرد كه دعا به عنوان ارتباط بنده با خداي خود، داراي ارزش است اگر چه اجابتي به دنبالش نباشد بنابراين نبايد در صورت عدم استجابت دعا از دعا كردن خسته و نااميد شد.
دعا، فعاليت و نور مي‌آورد. ادعيه، انسان را از ظلمت نجات مي‌دهند وقتي از ظلمت رها گردد انساني مي‌شود كه براي خدا كار مي‌كند، براي خدا شمشير مي‌زند، براي او جنگ مي‌كند و قيامتش براي خداست نه اين‌كه ادعيه انسان را از كار باز خواهد داشت.