عضو هيات علمي دانشگاه علوم پزشکي تهران از موفقيت پژوهشگران كشورمان در دستيابي به تكنيك پيشرفته تصويربرداري مبتني بر نانوذرات مغناطيسي خبر داد كه با بهرهگيري از آن ميتوان برخي بيماريها به ويژه سرطان را به صورت زود هنگام تشخيص داد.
دکتر محمدعلي عقابيان، عضو هيات علمي دانشگاه علوم پزشکي تهران و از محققان اين طرح خاطرنشان كرد: روشهاي تصويربرداري فعلي که براي تشخيص بيماريها به ويژه سرطان استفاده ميشوند، توانايي تشخيص بيماري را در مراحل ابتدايي ندارند. فنآوري نانو با استفاده از نانوذرات مغناطيسي امکان تصويربرداري زودهنگام از سلولهاي سرطاني را فراهم آورده است. همچنين از اين روش ميتوان براي تصويربرداري سلولهايي که در برخي بيماريهاي مغزي دچار تغيير ميشوند نيز استفاده كرد.
وي تصريح كرد: در مراحل اوليه بيماري معمولاً در سلولها تغييرات مولکولي ايجاد ميشود که در مواردي نيز با تغييرات ژنتيکي همراه است. اين تغييرات با استفاده از نانوذرات مغناطيسي، بهعنوان عوامل ايجاد کنتراست تصويربرداري، قابل تشخيص ميباشند. اگر اين نانوذرات با مولکولهاي حياتي ترکيب شوند، ميتوان آنها را به محل دقيق تومور يا بافت ضايعه ديده رساند. اين امر موجب ميشود که بتوان در مراحل ابتدايي بيماري از بافتهاي هدف که درگير بيماري هستند، تصويربرداري کرد.
عقابيان خاطرنشان كرد: ذرات مورد استفاده در اين پروژه، نانوذرات اکسيدآهن با اندازهاي زير 10 نانومتر و با پوشش سازگار با بدن انسان هستند که در دستگاههاي MRI مورد استفاده قرار ميگيرند. اين ذرات سوپر پارامغناطيس هستند و با مقادير بسيار اندک ميتوانند تصاوير بسيار شفاف و مناسبي از تغييرات ايجاد کنند. با توجه به اينکه اين نانوذرات قابليت اتصال به بيومولکولهاي اختصاصي برخي بيماريها (بويژه تومورها) را دارند، ميتوانند به صورت هدفدار به سلولهاي صدمه ديده برسند.
وي تصريح كرد: دستگاههاي MRI موجود توان تصويربرداري با اين روش تشخيصي را دارند اما نيازمند سنتز نانوذرات سوپر پارامغناطيس اکسيدآهن هستند. سنتز اين مواد، عاملدار کردن شيميايي آنها، ساخت آنتي باديها و بيومولکولهاي اختصاصي هدفدار و در نهايت اتصال اين نانوذرات به مولکولهاي هدفدار مراحلي هستند که در اين پژوهش انجام شدهاند. اين نانوذرات در حال حاضر بر روي حيوانات بدون سيستم ايمني در حال بررسي و آزمايش هستند.
عقابيان خاطرنشان كرد: اين پژوهش با همکاري پنج مرکز تحقيقاتي شامل مرکز تحقيقات علوم و فنآوري در پزشکي، مرکز تحقيقات مونوکلونال آنتيبادي پژوهشگران ابن سينا، مرکز تحقيقات سرطان، مرکز تحقيقات شيمي و مهندسي شيمي و دانشکده مواد دانشگاه علم و صنعت انجام شده است. و جزء است.
بنابر اعلام ستاد ويژه توسعه فنآوري نانو كه اين طرح را به عنوان يكي از پروژههاي اولويت دار ستاد در بخش دارورساني و سرطان حمايت كرده، جزئيات اين تحقيق در مجله بين المللي Pakistan Biological Sciences در سال 2008 منتشر شده است.
| 