ماه رمضان، ماه خداوند، ماه نزول قرآن و از شريفترين ماههاي سال است. ماه رمضان نهمين ماه از ماههاي قمري و بهترين ماه سال است.پيامبر اكرم (ص) ميفرمايند: اي بندگان خدا، ماه خدا با بركت و رحمت و آمرزش به سوي شما روي آورده است، ماهي كه نزد خداوند بهترين ماههاست.
روزهايش بهترين روزها، شبهايش بهترين شبها و ساعاتش بهترين ساعات است، در اين ماه به مهماني خدا فراخوانده شدهايد و از جمله اهل كرامت قرار گرفتهايد. در اين ماه نفسهاي شما تسبيح، خواب شما عبادت، عملهايتان مقبول و دعاهايتان مستجاب است، پس با نيت درست و دلي پاكيزه، پروردگارتان را بخوانيد تا شما را براي روزه داشتن و تلاوت قرآن توفيق دهد. فرد بدبخت كسي است كه از آمرزش خدا در اين ماه عظيم محروم شود، با گرسنگي و تشنگي در اين ماه به ياد گرسنگي و تشنگي قيامت باشيد.
پيامبر (ص) وظيفه روزهداران را اينگونه ميشمارد: صدقه بر فقيران، احترام به سالخوردگان، توجه به كودكان، صله ارحام، حفظ زبان و چشم و گوش از حرام، مهرباني به يتيمان و نيز عبادت و سجدههاي قدرداني، نماز، توجه، صلوات، تلاوت قرآن و فضيلت احكام (مفاتيح الجنان، تفسير نمونه، ج 1. ص 634)
ايرانيها، سنتهاي قشنگي براي اين ماه دارند، سنتهايي كه شكل خاص خودش را دارد. اميدواريم اين سنتها هيچگاه فراموش نشود، صداي پاي رمضان كه در كوچه و خيابان ميپيچد، ناخودآگاه همه چيز رنگ و بوي تازهاي به خود ميگيرد.روز اول ماه رمضان پيش از اولين افطار چهره شهرهاي ايران كاملا صداي پاي رمضان را ميشنوند. از بوي آشرشته گرفته تا سنگك داغ سر كوچه. گرچه پيش از افطار، چهره شهرهاي بزرگ بهويژه تهران پايتخت هم ديدني است، شهر بخاطر ترافيك گرهاي ميخورد كه شايد گاهي اوقات آرزو كني، پيش از افطار ديگر در خيابان نباشي...
اما ماه رمضان جزو معدود زمانهايي است كه زندگي ماشيني مردم شهرهاي بزرگ را تحت تاثير قرار ميدهد، چرا كه خانوادههاي گرفتار، فرصت پيدا ميكنند كه سر يك سفره غذا بخورند و دور هم باشند، زماني كه صداي ربنا در كوچه و خيابان ميپيچد، روح و روان شما را به سوي يك فضاي روحاني ميكشاند. از طرفي شايد در طول سال خانوادهها كمتر به ديد و بازديد يكديگر بروند، اما رمضان فرصت خوبي است تا آنان افطار را در كنار هم باشند.
در اين ماه كوچه و خيابان ويژگيهاي خاص خود را دارد، صفهاي طولاني نان پيش از افطار و صف حليم و آشرشته و شلهزرد هم براي خود جذابيتهاي خاص دارد. از كودكيمان با اين ويژگيها آشنا بوديم و همچنان ادامه دارد، البته بايد بوي زولبيا و باميه تازه و روزه كله گنجشكي بچهها را هم اضافه كرد. پيرمردي ميگويد: دلم براي رمضانهاي دوران كودكيام تنگ شده است. آن روزها رمضان هم حال و هواي ديگري داشت. شهرها آنقدر شلوغ نشده بودند، همسايهها از حال همديگر باخبر بودند. اين مرد قديمي كه نزديك به 80 سال سن دارد ميگويد: متاسفانه تجملات و جنبههاي مادي وارد معنويات شده است، عدهاي با مشكلات مادي مواجهاند و عدهاي ديگر به سفرههاي افطار به ديد تجملات نگاه ميكنند و اين اصلا خوب نيست.
پاي صحبت قديميها كه بنشينيد، به خصوص پدربزرگها و مادربزرگها، خيليهايشان بر اين عقيدهاند كه دلمان براي آن زمان تنگ شده است و از اينكه در يك زندگي ماشيني غرق شدهايم، خستهايم.
مادرم ميگويد: آنزمانها، پس از افطار چادر گليام را سر ميكردم و با مامان بزرگ به مسجد محله ميرفتيم، آنزمانها، بايد تمامي اهل خانه، نماز را در مسجد ميخواندند، آنهم به صورت جماعت...
هنوز هم در شهرهاي ايران به خصوص شهرهاي كوچك هستند افرادي كه سحر از خواب بلند ميشوند و در تكتك خانهها را ميزنند تا كسي خواب نماند اما در شهرهاي بزرگ اين سنت به فراموشي سپرده شده است. اما حكايت بچهكوچولوها، هم خيلي جالب است، آنهايي كه ميخواهند اولين روزههاي خود را تجربه كنند و بابا، مامانها را متوجه كنند كه بزرگ شدهاند...
روزههاي كله گنجشكي آنان هم در نوع خود جالب توجه است، ضمن اينكه خيلي از آنان دور هم نشستن اقوام را در افطار بسيار دوست دارند چرا كه در كنار ديگر بچههاي فاميل به بازي ميپردازند و اين بهانهاي است براي اينكه گردهم جمع شوند...
بايد توجه داشته باشيم كه ماه رمضان ماه مهرباني است نه ماه خشم و ستيزهجويي، نبايد تنها چيزي نخوريم و بگوييم روزه گرفتهايم، بلكه بايد مراقب رفتارمان باشيم و آن را به كنترل خود درآوريم. ناخواسته در كوچه و بازار و سركار و خانه، دل كسي را نشكنيم، تندخويي نكنيم، محبت را هميشه همراهمان داشته باشيم، با روي گشاده با مردم رفتار كنيم. با رويي باز، ماه خدا را خوشآمد بگوييم و با مهرباني با يكديگر رفتار كنيم. سنتهايمان را پاس بداريم، حق و ناحق نكنيم و يكماه موازين شرعي و اسلامي را رعايت كنيم، تا شايد در اين يك ماه عادت كنيم كه در ديگر ماههاي سال هم، انسانگونه زندگي كنيم چرا كه ماه رمضان ماه نزول قرآن و از شريفترين ماههاي سال است، در اين ماه درهاي آسمان و بهشت گشوده و درهاي جهنم بسته ميشوند. عبادت در يكي از شبهاي آن (شب قدر) بهتر از عبادت هزار ماه است.
در پايان اشاراتي به سخنان اميرالمومنين علي (ع) داريم كه در اين ماه به شهادت رسيدهاند. اميد داريم اين سخنان گوهربار، آويزه گوش همه ما باشد...
آنكه تواناتر است، آسانتر ميبخشد.
آنكه انتقام ميگيرد، يك روز خوشحال است و آنكه ميبخشد يك عمر.
پوزش و عذرخواهي، دليل خردمندي است.
علم، نعمت بزرگي است كه در زندگي تاج افتخار و پس از مرگ يادگار درخشاني خواهد بود.
هر كس گفتارش راست باشد، بزرگياش افزون يابد.
آنكس كه از لباس تقوي برهنه شود، به هيچ بهايي پوشيده نميشود.
بالاترين بخششها، رسانيدن حق است به صاحبش.
هر دردي را درماني است، جز بد اخلاقي كه درماني براي آن نيست.
شخصي كه در زندگياش، ترك ميانهروي كند، سرگردان است.
تدبير پيش از هر كاري، ترا از پشيماني ايمن ميكند. | 