ارسلان شهلا-دستگاههاي متنخوان الكترونيكي در عصر حاضر جايگاه مهم و انكارناپذيري به دست آوردهاند، اما به نظر نميرسد بتوانند جاي متون و كتابهاي چاپي را بگيرند. آنها در عين حال بايد با ساير رسانههاي ديجيتالي مصرفي رقابت كنند.
فروش متنخوانهاي الكترونيكي محبوبي چون سوني و kindle آمازون به سرعت در حال افزايش است. اين روند شركتهاي كوچكتر را وادار ميكند نمونههاي متنخوان الكترونيكي خود را در معرض نمايش و قضاوت كاربران قرار دهند و ناشران را به انتشار يك نسخه ديجيتالي از كتابشان متقاعد سازند.
متن خوانهاي الكترونيكي دستگاههاي قابل حمل كوچك و سبكي هستند كه به راحتي در يك كيف دستي جا ميشوند و نياز به جابهجا كردن كتابهاي سنگين و روزنامههاي دست و پا گير را از طريق اتصال به اينترنت و دريافت متون به صورت آنلاين برطرف ميكنند.
كارشناسان بر اين باورند كه دستگاههاي متن خوان الكترونيكي ميتوانند همان طور كه دستگاه پخش موسيقي iPod اپل صنعت موسيقي را دگرگون كرد، بازار متون ديجيتالي را تحت تاثير عميق و گسترده قرار دهند.
جان مكينسون، مدير عامل شركت انتشاراتي penguin ميگويد:
متنخوانهاي الكترونيكي به وسيلهاي عادي در ميان مردم تبديل شده است كه تقاضاي زيادي براي خريد آن وجود دارد و ديگر، اهالي فن و نخبگان، تنها مصرفكنندگان متنخوانهاي الكترونيكي نيستند.
انتشارات penguin تمام عناوين منتشر شده خود را در دو نسخه چاپي و ديجيتالي عرضه ميكند. همچنين بسياري از كتابهاي قبلي خود را به كتابهاي الكترونيكي تبديل كرده است.
شركت تحقيقات فناوري iSuppli پيشبيني ميكند فروش متنخوانهاي الكترونيكي از 5/3 ميليون دلار در سال 2007 به 291 ميليون دلار در سال 2012 افزايش خواهد يافت.
به گفته بازديدكنندگان نمايشگاه كتاب فرانكفورت، متنخوانهاي الكترونيكي در حال حاضر عمدتا توسط نخبگان، دانشمندان و عده معدودي از مردم مورد استفاده قرار ميگيرد، اما اين دستگاهها ابزار ايدهآلي براي كاهش حجم باري است كه مردم ناچارند با خود حمل كنند.
شركت هلندي Polymer Vision در نمايشگاه كتاب فرانكفورت دستگاه متنخوان الكترونيكي به نام Readius را معرفي كرد كه صفحه نمايش آن تاشو است.
رونالد شيلد (Ronald Schild) رييس يكي از شركتهاي خدماتي پيشتاز صنعت كتاب آلمان به نام MVB بر اين باور است كه كتاب خوانهاي الكترونيكي جاي كتابهاي چاپي را نخواهد گرفت، اما مزيتهاي خاص خود و در نتيجه مشتريان ويژهاش را خواهد داشت.
شيلد ميگويد: بچههاي من هنوز كتابهاي عكسدار خود را به صورت چاپي ميخوانند، اما فكر نميكنم دوست داشته باشند 6-5 كيلو كتاب و بار را همراه خود هر روز تا مدرسه جابهجا كنند.
اما ديگر علاقهمندان به متن خوانهاي الكترونيكي طرفداران محيط زيست هستند. اين دستگاهها انرژي كمي مصرف ميكنند و ميتوانند تاثير بسزايي در كاهش مصرف كاغذ داشته باشند.
جفري وناد، رييس شركت سوني در آلمان ميگويد: كتاب خوانهاي الكترونيكي اصولا انرژي مصرف نميكنند، مگر اينكه يك صفحه ديجيتالي را ورق بزنيد.
جايگزينهاي ارزان
عدهاي قيمت متن خوانهاي الكترونيكي را – به خصوص در بحران اقتصادي كنوني جهان – عامل بازدارنده خريد اين محصولات الكترونيكي ميدانند.
فرانسيس دوبريه، مدير اتحاديه كتابفروشان اروپا ميگويد: بحران اقتصادي كه سراسر جهان را در خود فرو برده است، روند فروش دستگاههاي متنخوان الكترونيكي را كند ميكند.با اين وجود گروهي از كارشناسان معتقدند تلفن همراه به دليل فراواني بيشتر در ميان مردم به دستگاه محبوبتري براي خواندن متنهاي ديجيتالي تبديل خواهد شد.
يورگن بوس، مدير نمايشگاه كتاب فرانكفورت ميگويد: ناشران اهل آفريقاي جنوبي «موبايل» را بزرگترين ابزار خواندن پس از كاغذ ميدانند. هر كسي در آفريقاي جنوبي يك موبايل دارد، بنابراين خوراك اين دستگاههاي همراه هم تامين خواهد شد.
بوس ميافزايد: يك متنخوان ديجيتالي 300 تا 400 دلار قيمت دارد، اما هنوز بازار براي پذيرش چنين قيمتي آمادگي ندارد.در حال حاضر در ژاپن داستانهاي كوتاه مخصوص تلفنهاي همراه به صورت دنبالهدار به موبايل علاقهمندان ژاپني ارسال ميشود. همچنين تلفن همراه iPhone اپل هم امكان مطالعه رمان را براي كاربران فراهم آورده است.
بسياري از مردم و كارشناسان فناوري حاضر در نمايشگاه كتاب فرانكفورت گفتهاند كه براي مطالعه محتواي الكترونيكي، حق انتخاب متنوعي مانند كامپيوتر، ساعت ديجيتالي و متنخوانهاي الكترونيكي را پيش رو دارند. آلن آدلر، رييس كميته كپي رايت انجمن ناشران آمريكا ميگويد: شما قادر هستيد متون ديجيتالي خود را روي دستگاه دلخواهتان دانلود كنيد.
اما بسياري از نويسندگان و خوانندگان حرفهاي بر اين باورند كه نوع كاربري و تعامل با دستگاههاي متنخوان الكترونيكي و جديد بودنشان هيچگاه حس و لذت مطالعه يك كتاب چاپي را منتقل نميكند. اورهان پاموك، نويسنده ترك برنده جايزه نوبل ادبيات در سال 2006 ميگويد: با نگاهي به استاندارد فناوريهاي امروزي، براي كتابخوان الكترونيكي، جايگاه قابل اعتنايي متصور نيستم. اما شايد زماني فرا برسد كه دستگاههاي ديجيتالي، رايحه خوش كتابهاي كاغذي را پراكنده سازند و جاي آنها را بگيرند.
| 