معاون صدای جمهوری اسلامی ایران، معتقد است تغییر سیستم رادیو از آنالوگ به دیجیتال، باعث تغییر روابط رسانه و مخاطب می شود.
دکتر "حسن خجسته" روز دوشنبه ، با اشاره به اینکه با دیجیتالی شدن رابطه ها هم تغییر می کند، گفت: امروز اگر از مخاطبان رادیو در ایران از شبکه های رادیویی سئوال کنید ، دو تا سه شبکه را بیشتر نمی شناسند ، درحالیکه ما حدود 18 شبکه رادیویی داریم و این بخاطر این است که رابطه شنونده با رادیو از جنس رابطه انسانی است.
وی تصریح کرد: رادیو عموماً مانند رفیق شفیق برای مخاطب است که دو یا سه تا بیشتر ندارد. اما این مسئله درمورد تلویزیون متفاوت است و مردم برنامه های تلویزیونی را پیگیری می کنند نه شبکه های تلویزیونی. مثل همکلاسی های انسان هستند که هم صحبت هستند، اما رفیق نیستند.
خجسته معتقد است هرچند دیجیتال، تکنولوژی بسیار پرهزینه ای است، اما به دلیل اینکه با این سرمایه گذاری ظرفیت های جدید زیادی برای رسانه ایجاد می شود، به همین خاطر مجبور هستیم که به سراغ سیستم دیجیتال برویم.
او افزود: البته برای دیجیتالی شدن در دنیا هم بسیاری از کشورها با احتیاط گام بر می دارند. مثلاً ژاپنی ها برای دیجیتالی کردن رادیو و تلویزیون یک برنامه 10 ساله تنتظیم کرده اند.
خجسته با اشاره به اینکه هم اکنون تولید برنامه های رادیویی در ایران تقریباً دیجیتالی است، گفت: آرشیو ما هنوز کاملاً دیجیتالی نشده است، چرا که سرمایه گذاری وسیعی را می طلبد. ضمن اینکه برای دیجیتالی شدن نیاز به طراحی شبکه ای داریم که همه فرایند تولید در داخل آن شبکه رایانه ای انجام شود.
او ادامه داد: بعد از وضعیت تولید باید به سراغ فرستنده ها برویم. مجموع فرستنده هایمان را باید در کشور عوض کنیم که سرمایه بسیار کلانی را می طلبد. اما در عین حال چاره ای نداریم چراکه آنالوگ در دنیا در حال تعطیل شدن است و شرکت های تولیدکننده این فرستنده ها هم در حال تغییر دادن تکنولوژی شان هستند.
رییس رادیوی کشور گفت: به نظر من سازمان صدا و سیما در این خصوص استراتژی مناسبی را اتخاذ کرده است و همزمان از هر دو تکنولوژی در حال استفاده است، تا تغییر تکنولوژی به یکباره موج ایجاد نکند.
او خاطر نشان کرد: در بین شبکه های رادیویی، درحال حاضر "رادیو آوا"، 95 درصد دیجیتالی شده است و شبکه "ایران صدا " هم به عنوان یک رادیو اینترنتی صد در صد وابسته به تکنولوژی دیجیتال است.
معاون صدای جمهوری اسلامی ایران با تاکید به اینکه تغییرات بسیار وسیعی در بازه زمانی کوتاهی در این عرصه تکنولوژی های ارتباطی رخ می دهد، گفت: با توجه به اینکه دیجیتالی شدن به بودجه اولیه سنگینی نیازمند است و به دلیل اینکه ما صاحب تکنولوژی نیستیم و مجبوریم از صاحبان این تکنولوژی پیروی کنیم، مشکل بزرگی در این خصوص داریم.
او افزود: این هم مشکل بزرگی است. مثلا اگر آرشیو را با هزینه ای سنگین به فرمتی صوتی برای امروز تبدیل کنیم، ممکن است چند وقت دیگر این فرمت صوتی از مد برود و ناکارآمد شود که این دغدغه همه دنیاست و نه فقط دغدغه ما در ایران.
معاون ABU گفت: در دنیای امروز هیچ تکنولوژی ای به اندازه تکنولوژی ارتباطات سرعت تغییر ندارد. در حالیکه تکنولوژی تلفنهای همراه ماهانه تغییر می کند، باید بپرسیم که از این تکنولوژی ها چقدر بهره برداری می کنیم؟
وی اظهار کرد: منظور من این است که از تکنولوژی های جدید به دلیل پیچیدگی شان استفاده زیادی صورت نمی گیرد. چون عده ای برروی چیزهایی کار می کنند که ذاتاً با نیازهای مردم متفاوت است.
او ادامه داد: به نظر من اکنون طراحی دنیا در دست مهندسان است. همواره در طول تاریخ در مورد مسیر دنیا فلاسفه ایده می دادند، اما امروزه کسی مثل "بیل گیتس" ظرف مدت کوتاهی دنیا را تغییر می دهد. البته او قصد جابجایی در دنیا را نداشت و تنها تصمیم داشت بازار فروش خود را حفظ کند.
خجسته معتقد است: دیجیتالی شدن رادیو، چندان تغییری در گستره مخاطبان رادیو ایجاد نمی کند، چراکه این مربوط به انس مردم یک کشور با رادیو است.
وی ادامه داد: در ایران هیچگاه مردم با رادیو انس نداشته اند. قبل از انقلاب، چون تعداد فرستنده ها کم بوده است، تعداد شنوندگان محدود بود. در بسیاری از مناطق هم رادیو را حرام می دانستند. بعد از انقلاب پوشش رادیویی خیلی خوب پیشرفت کرد اما تلویزیون و رسانه های جدید تصویری مثل ویدئو و ماهواره هم خیلی زود فعال شد. اگر این رسانه ها 10 سال دیرتر فعال می شدند، حتماً الان رادیو شرایط متفاوتی داشت. یعنی دو نسل کوشش شان با رادیو انس پیدا می کرد.
خجسته با تاکید اینکه امروزه مخاطب از ما انتظار دارد علاوه بر اطلاعات، دانش و علم هم برایش ارائه کنیم، گفت: در دنیای دیجیتال مخاطب ممکن است تنها اطلاعات و حتی سطوح پایین تری مثل داده را از ما طلب کند که امروز در دنیا، رادیوهای بخش خصوصی همین طور هستند که بخش عمده برنامه هایشان آگهی است و بخشی دیگر مطابق ذوق و سلیقه مخاطب تعریف می شود.