رئيس مركز تحقيقات حقوقي ايران گفت: تحصيلات و دانش اجتماعي در پايبندي افراد به پرداخت نفقه موثر است.
غلامحسين نظري درباره ميزان پايبندي مردان به پرداخت نفقه گفت: پرداخت نفقه به عواملي مانند روابط بين زن و شوهر و دانش اجتماعي خانواده بستگي دارد، ولي اين زن است كه بايد براي ايفاي حق خود پيش‌قدم شود.
وي ادامه داد: معمولاً افراد تحصيلكرده و كساني كه اين موضوع را درك مي‌كنند كه زن هم هزينه و خرج زندگي دارد، نفقه را حتي بيشتر از عرف جامعه مي پردازند.

*نفقه چيست؟
رئيس مركز تحقيقات حقوقي ايران درباره شرايط برخورداري زن از نفقه اظهار داشت: نفقه به زني تعلق مي‌گيرد كه در عقد دائم باشد و اداي وظايف زوجيت را بنمايد.
ماده 1107 قانون مدني نفقه را اينگونه تعريف كرده است: نفقه عبارت است از همه نيازهاي متعارف و متناسب با وضعيت زن از قبيل مسكن ، البسه ، غذا ، اثاث منزل و هزينه هاي درماني و بهداشتي و خادم در صورت عادت يا احتياج به واسطه نقصان يا مرض .

*مجازات عدم پرداخت نفقه از سوي مرد
وي درباره مجازات عدم پرداخت نفقه گفت: طبق ماده 642 قانون مجازات اسلامي هركس با داشتن استطاعت مالي، نفقه زن خود را در صورت تمكين ندهد و يا از تأديه نفقه ساير اشخاص واجب‌النفقه امتناع نمايد، از 3 ماه و يك روز تا 5 ماه محكوم خواهد شد.
طبق ماده 1106 قانون مدني، در عقد دائم نفقه زن بر عهده شوهر است و هرگونه كم و كاستي در انجام وظيفه باعث محكوميت و حتي برخورد قانوني مي‌شود؛ بر اساس مقررات كيفري مربوط به نفقه، در صورتي كه مرد با وجود تمكين زن از دادن نفقه خودداري كند به حبس تعزيري محكوم مي‌شود.

*نفقه زن بعد از طلاق
نظري درباره شرايط برخورداري زن از نفقه بعد از طلاق گفت: بعد از طلاق رجعي در زمان عده ( 3 ماه و 10 روز) مرد بايد به زن نفقه بپردازد، ولي اگر طلاق به‌دليل عدم تمكين و اطاعت زوجه صادر شده باشد، نفقه‌اي به زن تعلق نخواهد گرفت.
وي همچنين ادامه داد: در طلاق بائن (طلاقي كه عدم رجوع مرد در آن ذكر شده باشد) نفقه پرداخت نمي‌شود.

*وضعيت نفقه بعد از عقد و قبل از ازدواج
نظري درباره اينكه آيا بعد از عقد و قبل از ازدواج نفقه به دختر تعلق مي‌گيرد، ‌گفت: بعد از عقد و قبل از ازدواج نفقه به دختر تعلق نمي‌گيرد ولي اگر دختر بعد از عقد آماده زناشوئي باشد و اين آمادگي را اعلام كند، مرد موظف به پرداخت نفقه است حتي اگر نزديكي هم صورت نگرفته باشد.
وي با بيان اينكه دختر مي‌تواند با ارائه اظهارنامه اعلام كند كه آماده زندگي مشترك هستم و مرد ملزم به پرداخت نفقه است، ادامه داد: تمام اين‌ها در شرايطي است كه در شرايط ضمن عقد، شرط خاصي ذكر نشده باشد، چراكه هر شرطي كه ضمن عقد آمده باشد در اولويت است.

*نفقه فرزندان صغير بعد از طلاق بر عهده مرد است
رئيس مركز تحقيقات حقوقي ايران با بيان اينكه چون حكم طلاق در دادگاه صادر مي‌شود معمولاً دادگاه وضعيت فرزندان را نيز مشخص مي‌كند، افزود: اصولاً نفقه فرزندان صغير بر عهده مرد است.
وي ادامه داد: مواقعي نيز كه فرزندان شرايط خاصي از نظر عقلي و جسمي داشته باشند، در اين‌صورت علم و تشخيص قاضي جايگزين قانون مي‌شود.

*نفقه زن در زمان عقد موقت
نظري درباره نفقه در زمان عقد موقت گفت: در عقد موقت نفقه به زن تعلق نمي گيرد، مگر اينكه شرط شده باشد و يا عقد مبني بر آن جاري شده باشد.
در ماده 1113 قانون مدني در اين‌باره آمده است: درعقد انقطاع (موقت) زن حق نفقه ندارد مگر اينكه شرط شده يا آنكه عقد مبني برآن جاري شده باشد.