باور كردن آلودگي آب شرب تهران براي همه پايتختنشينها سخت است، هر چند به گفته مسئولان اين يك شايعه است اما اين موضوع واقعيت دارد.
باور آلودگي آب شرب تهران براي همه پايتختنشينها سخت است، تكذيب اين شايعه از سوي مسئولان و مديران سازمانهاي مرتبط همواره در طي زمانهاي مختلف ديده شده است. برخي از آنها معتقدند كه انتشار چنين اخباري توطئه رسانههاست آنها ميگويند عدهاي عينك بدبيني به چشمهايشان زدهاند و غير منفصفانه قضاوت ميكنند.
اين اواخر حرف و حديثهاي زيادي درباره آلوده بودن رودخانههاي اطراف تهران مطرح شد يكي از اين رودخانههاي آلوده جاجرود بود كه آب آن براي مصارف آبياري باغهاي كشاورزي و تأمين آب آشاميدني مردم مورد استفاده قرار ميگيرد. جاجرود روزگاري يكي از بهترين گزينههاي مورد توجه تهرانيها در انتخاب تفرجگاههاي اطراف شهر بود، شهرنشينها در ايام تعطيل به اين منطقه ميآمدند تا هم از هواي تميز آن استفاده كنند هم اينكه در كنار آب زلال و خنكش لحظهاي را با خوشي بگذرانند.
اما در حال حاضر مدتي است كه اخباري مبني بر آلوده بودن منبع آب شرب تهرانيها كه همين رودخانه جاجرود است مطرح شده است به همين دليل سفري يك روزه به حاشيه اين رودخانه انجام داديم.
مرد 60 سالهاي كه يكي از اهالي اين منطقه بود، درباره وضعيت فعلي جاجرود ميگويد: ديگر از باغهاي گيلاس و آلبالويي كه در سالهاي 1360 اطراف رودخانه جاجرود وجود داشت، خبري نيست. حالا اطراف رودخانه جاجرود به مركز زباله تبديل شده است.
وي در حالي كه با افسوس به مناظر جاجرود نگاه ميكند، بيان ميكند: در منطقه سعيدآباد كارخانهاي نبود، آن زمانها با ژياني كه داشتم خانوادهام را به نزديكي رودخانه ميآوردم. اين رودخانه پر ماهي بود. ولي حالا اثري از ماهي ها و باغهاي ميوه اطراف جاجرود نيست.
«همين كه مشغول تماشاي كوهها و طبيعت اطراف جاده ميشويم، از بوي بدي كه اينجا پيچيده مجبور ميشويم بينيهايمان را با دست بگيريم» اينها ادامه اظهارات اين بومي منطقه جاجرود است كه تلاش ميكند گذشتههاي جاجرود را به ياد ما بياورد.
*شهرك 54 هزار نفري پرديس فاقد سيستم تصفيهخانه است
در 18 كيلومتري شرق تهران در كنار جاده جاجرود به سمت آبعلي، شهرك پرديس با فازهاي ويلايي و آپارتماني خودنمايي ميكند. خوب خاطرم هست كه روزگاري اين شهرك رؤياي خوش آدمهايي بود كه به دنبال داشتن سرپناهي شبانهروز كار ميكردند، اما وضعيت مالي اجازه خريد آپارتمان نقلي را به آنها نميداد، از آن روزها خيلي ميگذرد و شهرك پرديس خانوادههاي زيادي را از مستأجري يا نگراني داشتن مسكن نجات داده است، اما از اين سو مدتهاست شهرك پرديس به يكي از نگرانيهاي محيط زيستيها تبديل شده است.
شهرك پرديس يكي از عوامل آلودهكننده آبهاي زير زميني و سطحي است كه كشورهاي خارجي حاضرند ميليونها تومان هزينه كنند تا آن را به دست آورند.
اين شهرك كه داراي فازهاي مسكوني و صنعتي است، علي رغم استقرار جمعيت 54 هزار نفري، فاقد سيستم تصفيه فاضلاب است. اين امر موجب شده كه لولههاي فاضلاب اين شهرك به سمت مناطقي حركت كه خالي از جمعيت و منطقه مسكوني است. اما آيا هدايت اين حجم از فاضلاب انساني به سمت مناطق خالي از جمعيت بدون برنامهريزي صحيح است؟!
در ميان بتهها و درختچههاي كوتاه صداي آب را ميشنوم، بوي تعفن بدي در فضا پيچيده، آب با فشار زياد در زير بوتهها و درخچههاي كوتاه از لولهاي بزرگ بيرون ميآيد، كف بسيار زيادي نيز در آب وجود دارد، با نيمنگاهي به آن طرف متوجه ميشوم كه اين نهر دقيقاً روبهروي شهرك پرديس قرار دارد و فاضلابهاي شهرك است كه اين بخش از زمينها را آبياري ميكند.
كمي جلوتر، انبوهي از انواع و اقسام زبالهها وجود دارد، صداي پارس كردن سگ غول پيكر كه در حاشيه زبالهها نشسته است، اجازه نزديك شدن را نميدهد.
اين چوپان درباره آبياري زمينهاي آن اطراف جاده با فاضلابهاي شهركها و كارگاههاي صنعتي ميگويد: من هميشه گوسفندانم را براي چرا به اين منطقه ميآورم درختهاي اين بخش به وسيله همين آبهاي فاضلاب رشد ميكنند.
50 متر آن طرف تر رودخانه جاجرود كارخانه بزرگي قرار دارد، لولهاي از كنار ديوار اين كارخانه به داخل رودخانه ميرود نظرم را جلب ميكند، لوله را دنبال ميكنم، آب سياهرنگي آرام آرام وارد رودخانه ميشود.
نيازي به جستوجو و كنكاش ندارد، در كنار رودخانه جاجرود كارخانههاي كوچك و بزرگ كه فاضلابشان را به راحتي وارد رودخانه ميكنند، به راحتي ديده ميشوند. از هر كدام يك لوله انتقال فاضلاب بيرون آمده است. بعضيها كمي طول لوله را بيشتر كردند و تا لب رودخانه كشيدهاند برخي هم اين كار را نكردهاند و به محض تمام شدن لوله، پسابها و فاضلابشان در حاشيه رودخانه و پس از آن به داخل رودخانه سرازير ميشود.
صنايع مختلفي در حاشيه روخانه مستقر هستند كه پسابها و فاضلابهايشان را به درون اين رودخانه ميريزند.
* خروج صنايع و انتقال آلودگيها به بيرون تهران
مستقر شدن كارگاههاي صنعتي كوچك و بزرگ در حاشيه رودخانه جاجرود، بحث طول و درازي است. آنچه مسلم است، به نظر ميرسد خروج صنايع از تهران و دور كردن آنها شايد به طور موقتي و در ظاهر در كاهش آلودگيها مؤثر بوده است، اما از سوي ديگر مستقر شدن اين صنايع بدون برنامهريزي و كنترل باعث ايجاد مشكلي شده است كه خسارت جبرانناپذيري را به همراه دارد.
در واقع با انتقال صنايع، تنها آلودگيها را به خارج از تهران منتقل كردهايم و از اين به بعد بايد نگران افزايش آلودگيها در حاشيه تهران باشيم.
از آنجايي كه مسئولان با نگراني كاهش آب آشاميدني تهرانيها روبهرو هستند، ايجاد سد ماملو براي بهرهبرداري از مازاد آب رودخانه جاجرود برنامهاي است كه مورد نظر و توجه قرار دارد.
سد ماملو سدي است كه هزينههاي زيادي براي آن انجام شده تا كمبود آب شرب مردم جنوب شرق تهران را جبران كند. آب مازاد سد لتيان كه در رودخانه جاجرود جاري ميشود و در طول مسير پس از آبياري زمينهاي كشاورزي و باغها به سد ماملو ريخته ميشود و در آنجا پس از تصفيه به عنوان آب شرب تهرانيها مورد استفاده قرار ميگيرد. اما ظاهراً اين آب زلال و پاك به دليل عدم برنامهريزي و هدايت صحيح در طول مسير با برخي منابع آلودگي همراه شده و همراه با انواع و اقسام آلودگيها راهي درياچه و سد ماملو ميشود.
* آبهاي آلوده خرم دشت روانه جاجرود ميشوند
در شهرك صنعتي كه در نزديك رودخانه جاجرود قرار دارد، واحدهاي كوچك و بزرك صنعتي فعاليت ميكنند، آبكاريها، ريختهگريها، تراشكاري، جوشكاري و آلومينيومكاري و هزارارن هزار نوع واحد صنعتي مستقر شدهاند، هركدام از اين واحدها پسابها و پسماندهايي دارند كه در صورت عدم كنترل آلودگيهاي ناشي از آنها سلامت انسان هاي بيگناه را به خطر مياندازد.
رو به روي يكي از اين واحدها جوي آبي وجود دارد، نگاهي به داخل آن مياندازم، آب جوي بسيار سياه است، داخل جوي آب انبوهي از برادههاي آهن، مواد پلاستيكي ديده ميشود، از كنارههاي داخلي اين جوي آبهايي بيرون مي ريزد، كمي دقيقتر ميشوم، آبي زرد رنگ به آرامي داخل جوي ريخته ميشود، جوي را دنبال ميكنم، اين جوي در انتها به رودخانه جاجرود ميرسد، رودخانهاي كه آب آشاميدني تهرانيها را تأمين ميكند.
آن طرف جاده انواع مبلفروشي و كارگاههاي مبل قرار دارد، سري به آنها ميزنم، انواع رنگها و برادههاي چوب در جوي آب ريخته شده و كسي به آنها توجهي ندارد، گويي همه صنفها دست به دست هم دادهاند تا اثري از جاجرود باقي نماند.
رو به روي مبل سازي جوي آبي وجود دارد و از زباله و آشغالهاي زيادي انباشته شده است، زبالهها به اندازهاي هستند كه به روي آب آمدهاند و سطح آب را پوشاندهاند، حجم زبالهها به قدري است كه در اولين نگاه به راحتي نميتوان تشخيص داد داخل اين جوي، آبي نيز در جريان است.
كنار هر واحد صنعتي شماره و پلاكي زده شده و روي آن نوشته شده شوراي صنعتي. آيا شوراي صنعتي نبايد كنترلي و برنامهريزي در اين زمينه داشته باشد؟ آيا اين بي تفاوتيها توجيهي دارد؟
در كنار جويها و انبوهي از زبالهها كودكان خردسالي در حال بازي كردن هستند، خنده كنان در كوچه پسكوچههاي اين شهرك صنعتي به دنبال هم ميدوند، اما ظاهر آنها حكايت از فقر و زندگي كارگري دارد.
كمي جلوتر مي روم، در يكي از اين واحدهاي صنعتي باز است، از روي پلههاي اين كارگاه آب كدري بيرون ميآيد، از بالاي ديوار نيز ناودون آب سوراخ شده و آب از بالا به شدت به پايين ميريزد، سرم را كنار ميكشم تا خيس نشوم، در كنار دستگاههاي برش منبعهايي هستند كه از ابزار آب كاري محسوب ميشوند.
* پساب واحدهاي آبكاري سيانور دارد
به گفته كارشناسان محيط زيست آبكاري ها داراي سيانور و مواد سمي هستند كه ضرر زيادي براي بدن انسان دارند.
احمدي كارشناس محيط زيست درباره آبكاريها ميگويد: به محض دست زدن به پساب آبكاري ها پس از 2 دقيقه دچار سوزش پوست دست ميشوي. بنابراين پسابهاي آبكاريها بسيار خطرناك هستند.
داخل آبكاري بسيار تاريك است، هواي سنگين داخل اجازه نميدهد به راحتي نفس بكشم، سرم را بالا ميگيرم، دختر بچهاي كه عروسكش را بغل كرده از بالاي بالكن داخل آبكاري نگاهم ميكند. در مدت كوتاه حضورم در آبكاري، به سختي نفس ميكشم چگونه اين دختر بچه در اين مكان آلوده بازي ميكند؟!
* وجود 1500 تا 1600 واحد صنعتي در منطقه جاجرود
سيري، معاون محيط زيست شهرستان تهران در اين باره ميگويد: مدت پيش در گشتي كه از اين منطقه داشتيم، 2 واحد آبكاري غير مجاز را تعطيل كرديم، در آن زمان اين آبكاري وجود نداشت. پس از بازديد ما، به صورت پنهاني اقدام به استقرار اين واحد آبكاري كردهاند. ضمن اينكه چون داخل واحد جوشكاري اين كار را انجام ميدهند از نظر پنهان مانده است.
سيري ميگويد: حدوداً 1500 تا 1600 واحد صنعتي در منطقه سياه سنگ و جاجرود وجود دارد و تمام واحدها نياز به كنترل دقيق دارند و لازم است تا دستگاههاي مسئول در اين زمينه وارد عمل شوند.
كانال آب بزرگي در اين منطقه وجود دارد، اين كانال انباشته از انواع و اقسام پسماندهاي واحدهاي صنعتي است البته از وجود زبالههاي خانگي نيز بي نصيب نمانده است، بوي بسيار بدي در هوا پخش شده است، فاضلاب اين واحدها از ديوارهاي كانال وارد كانال ميشود، كانال را دنبال مي كنم كمي آن طرفتر كانال از زير زمين رد ميشود به طرف ديگر خيابان ميروم كانال از قسمت ديگر خيابان مجدداً ادامه مييابد. آب كمي داخل كانال است، و به آرامي به رودخانه جاجرود ريخته ميشود.
احمدي كارشناس محيط زيست در اينباره ميگويد: در حال حاضر بارندگي كم است، اما تصور كنيد با اولين بارندگي سطح آب بالا ميآيد و اين فاضلابها و آلودگيها در كانال جريان پيدا ميكند و با حجم بيشتري وارد رودخانه جاجرود ميشود.
احمدي ادامه ميدهد: اين حجم از فاضلابها و زبالهها با فاضلابهاي منطقه سياهسنگ همراه شده و آلودگيهاي بيشتري را براي منطقه ايجاد ميكنند.
معاون محيط زيست شهرستان تهران، درباره انتقال سياه سنگ و خرم دشت ميگويد: اين امر به راحتي امكان پذير نيست، شهر جديد پرديس طرح جامعي دارد و خرم دشت زن صنعتي شهرك پرديس است و مصوباتي نيز داشته است.
وي در ادامه ميگويد: يكسري صنايع مورد تأييد محيط زيست هستند ولي تابع شركت شهركهاي صنعتي نيستند. به همين خاطر متولي خاصي ندارند. محيط زيست به دولت پيشنهاد داد تا خرم دشت به شهرك صنعتي تبديل شود اما مخالفت كردند.
* وانهاي حاوي مواد شيميايي شبانه در رودخانه جاجرود ريخته ميشود
سيري اضافه ميكند: اگر اين شهرك مصوب شود محيط زيست مقرر ميكند كه سيستم تصفيهخانه فاضلاب در اين شهرك مستقر شود و تمام فاضلابها تصفيه ميشوند ضمن اينكه يك سري صنايع مانند آبكاريها بدون شك بايد از اين بخش خارج شوند و به صورت قانونمند فعاليت كنند.
وي ميگويد: آبكاريها به دليل آلودگيهاي خطرناكي كه در پسابهايشان وجود دارد بدون شك نياز به اتخاذ تدابير خاصي دارند.
معاون محيط زيست شهرستان تهران با اشاره به بيتوجهي برخي صاحبان صنايع نسبت به آلودگيهايي كه در منطقه ايجاد ميكنند، ميگويد: برخي كارگرها به صورت پنهاي وانهاي حاوي مواد مختلف شمييايي را به راحتي شبها داخل اين جويها و كانالهاي آب ميريزند و كسي متوجه نميشود، حتي فاضلابها را با تانكر خالي مي كنند و كنترلي در اين زمينه صورت نميگيرد.
* محيط زيست چوب 2 سر طلا
يك كارشناس محيط زيست درباره اين وضعيت ميگويد: هر زمان كه براي پلمب واحدي اقدام كرديم دردسرهاي زيادي را متحمل شديم، از يك سو مقامات بالاتر به محيط زيست فشار ميآورند كه چرا كنترل نميكنيد، از سوي ديگر وقتي محيط زيست اقدام به پلمب يا هر نوع برخورد جدي با واحدهاي صنعتي آلاينده و متخلف ميكند، ناله و نفرين ميكنند.
*فاضلابهاي جاجرود قاتل ماهيها
معاون محيط زيست شهرستان تهران همچنين درباره اثرات آلودگيهايي كه به رودخانه جاجرود ريخته ميشود، مي گويد: در مسير رودخانه جاجرود به سمت سد ماملو پرورش ماهي وجود دارد كه رودخانه از آن عبور ميكند و آلوده شدن آب تعداد زيادي از ماهيها را تلف كرده است.
وي ادامه ميدهد: اين واحد پرورش ماهي هر بار گزارشهايي درباره از بين رفتن ماهيها به محيط زيست ارائه كرده و شكايت زيادي نسبت به اين مسئله داشته است.
* بركههاي تشكيل شده از پساب كارخانه الكلسازي در پشت تپههاي جاجرود
رو به روي فاز يك شهرك پرديس تپههايي وجود دارد كه از بالاي آنجا منظره زيبايي نمايان است، اما يكباره بوي تعفن كه ناشي از پساب و فاضلاب كارخانه الكلسازي تعطيل شده است به مشام ميرسد، پايين تپهها بركههاي متعفني از پساب تشكيل شده است.
از سيري، معاون محيط زيست شهرستان تهران در اين باره ميپرسم، او ميگويد: اين كارخانه از مدتها پيش تعطيل شده اما در آن زمان فاضلابهاي خود را به پشت اين تپهها منتقل ميكردند، اين بركهها نيز متعلق به آن زمان است. ضمن اين كه فاضلابهاي شهرك پرديس از 2 طرف اين بركهها رد ميشود و با يكديگر مخلوط شده و به سمت رودخانه جاجرود جاري ميشوند.
* ورورد فاضلاب حمام و دستشوييهاي شهرك پرديس به رودخانه جاجرود
رو به روي فاز 3 و4 شهرك پرديس، پشت گارد ريلهاي جاده ، در ميان بوتههاي كوتاه اما سرسبز، آبي با فشار از يك لوله خارج ميشود، بوي بسيار بد و نامطبوعي در فضا پيچيده جلوي دهان و بيني خود را ميگيرم و نزديك تر ميشوم، كف سفيدي نيز از داخل لوله بيرون ميآيد. امتداد لوله نشان ميدهد كه متعلق به شهرك پرديس است.
سيري ضمن تأييد اين مطلب كه لولههاي فاضلاب متعلق به شهرك پرديس هستند، ميگويد: فاضلابهاي خانگي حاوي مواد شويندهاي كه در خانهها استفاده ميشود بويژه در حمام و دستشويي، همگي وارد اين لوله شده و پس از خروج از لوله وارد نهرها ميشوند و در نهايت به رودخانه جاجرود سرازير ميشوند.
سيري در اين باره ميگويد: بيشترين بار آلودگي در رودخانه جاجرود متعلق به شهرك پرديس است. رودخانهاي كه قرار است به سدي ريخته شود كه آب آشاميدني مردم منطقه جنوب شرق تهران را تأمين كند.
* پارك فناوري پرديس يكي از منابع آلوده كننده آبهاي جاجرود
سيري با بيان اينكه منابع آلودگي در منطقه جاجرود متعدد هستند ميگويد: تمام اين آبها در پشت سد ماملو در درياچهاي جمع شده كه پس از تصفيه به عنوان آب شرب مورد استفاده قرار ميگيرد، اما بايد به اين نكته توجه داشته باشيم كه در صورتي كه آلودگيها بيش از حد مجاز باشند، يا در صورت كاهش آب آلودگيها پايدار شده و امكان تصفيه و از بين بردن آلودگيها كمتر ميشود.
وي با اشاره به وجود پارك فناوري پرديس به عنوان يكي از منابع توليد آلودگي ميگويد: پارك فناوري پرديس نيز تصفيه خانه ندارد و فاضلاب اين مجتمع نيز همراه با ساير فاضلاب ها از شهرك پرديس گرفته تا صنايع وارد رودخانه جاجرود ميشود.
*مردم بومهن به بوي بد فاضلاب و زبالهها عادت كردهاند
زير پل بومهن انبوهي از زبالههاي خانگي ريخته شده است، بوي بدي در منطقه پيچيده است ، انگار اثري از شهرداري و فرمانداري در اين منطقه نيست ، آب كثيفي همراه با بوي بد از لولههاي قطور و بزرگي به داخل كانال ريخته ميشود. مردمي كه از روي پل در رفت و آمد هستند بي تفاوت به اين زبالهها و بوي بد بدون هيچ اعتراضي رد ميشوند، به نظر مي رسد كه ديدن اين صحنه و منظره برايشان تكراري شده است. گويي اگر اين زبالهها نباشد برايشان جاي تعجب دارد.
مردي كه حدود 50 سال است در منطقه بومهن ساكن است،ميگويد: اين لوله قطور كه آب بد بويي از آن خارج ميشود متعلق به حمام عمومي است كه آن طرف خيابان قرار دارد. اين حمام فاضلابهاي خود را به داخل اين كانال ميريزد و شهرداري منطقه به اين مسئله توجهي نميكند.
* تا آماده شدن سيستم تصفيهفاضلاب سد ماملو فرصت براي جبران باقي است
ارتقايي مدير عامل شركت آب منطقهاي درباره سد ماملو ميگويد: آبگيري اين سد انجام شده و مشكلي كه باعث شده آب شرب تهران را نتوانيم تأمين كنيم به علت عدم آماده شدن سيستم تصفيهفاضلاب است. مجري آن شر كت آب و فاضلاب است و بودجه زيادي را ميخواهد. ضمن اينكه اعتباراتي به اين مسئله اختصاص داده شده اما كافي نيست.
وي ميگويد: تا تكميل نشدن تصفيه فاضلاب آب سد ماملو، قابل استفاده براي شرب نيست، عليرغم اينكه آبگيري به صورت كامل انجام شده، كار هنوز تكميل نشده است.
به گفته ارتقاي؛ آب سد ماملو آب شرب شهرهاي مسير پاكدشت، قرچك، شهر ري،جنوب تهران و شهرك كاروان افسريه را شامل ميشود.
مدير عامل شركت آب منطقهاي ميگويد: رودخانه جاجرود از منطقه اوشان فشم و ميگون ميآيد و پشت سد لتيان جمع ميشود، مازاد آن براي كشاورزي رها و در نهايت پشت سد ماملو مجدداً جمع شده و پس از آن بر اساس نياز منطقه به پايين دست رها ميشود.
* نبايد اجازه دهيم يك قطره آلودگي وارد رودخانه شود
وي ميگويد: در حال حاضر آبهاي مازاد لتيان كه در مسير جاري ميشوند با ساير آبهاي سطحي يا فاضلابها در پشت سد ماملو جمع شده و پس از تصفيه به عنوان آب آشاميدني مورد استفاده قرار ميگيرند.
وي درباره آلودگي ناشي از رستورانها و ساختوسازهاي اطراف روخانهها بيان ميكند: بخشي از فاضلاب رستورانها يا ساخت وسازهاي شهركها وارد رودخانه مي شود اما با توجه به جريان زياد آب پديده خودپالايي انجام شده و رودخانه پالايش را انجام ميدهد. در نهايت در تصفيهخانه آلودگي ها كنترل ميشود و وارد سيستم شهري ميشود.
ارتقايي در ادامه ميگويد: هر هفته در گزارش ها وضعيت آلايندگيها را بررسي كرده و تمام ساخت و سازهايي كه در مسير باشند و باعث آلودگي باشند را بدون شك تخريب ميكنيم.
* افزايش آلودگيها و كاهش حجم آب
مدير عامل شركت آب منطقهاي درباره كاهش حجم آب و تأثير آن بر آلودگيها ميگويد: اگر خشكسالي وجود داشته باشد جريان آب كم شده و درصد بيشتري از فاضلابها باقي ميماند، در صورتي كه حد آلايندگيها بيشتر شود تصفيهخانه امكان تصفيه آلودگي را نخواهد داشت؛. بنابراين در صورت رها كردن آلودگيها و شدت يافتن آن، به حدي خواهد رسيد كه ديگر امكان تصفيه وجود نخواهد داشت.
وي ضمن تأكيد بر همكاري شركت آب منطقهاي با سازمان محيط زيست براي جلوگيري از ورود آلودگيها، تصريح ميكند: با محيط زيست همراه و هم سو هستيم و در جلسات مشترك با تمام پديدههايي كه آلودگي ايجاد ميكنند برخورد خواهيم كرد؛اما در مجموع محيط زيست وظيفه قانوني براي جلوگيري از آلودگيها بر عهده دارند.
* به راحتي آب خوردن، آبها آلوده ميشوند
آنچه كه مسلم است، برخورداري از آب آشاميدني سالم حق هر شهروند است، اينروزهايي كه برخي كشورها از اين نعمت برخوردار نيستند يا مجبور هستند هزينههاي زيادي براي به دست آمدن آب متحمل شوند، در كشور ما به علت عدم اجراي برخي مسائل زيست محيطي، به راحتي آب خوردن منابع آبي از دست ميرود.
بيگمان آنچه در حال حاضر حائز اهميت است اين است كه مسئولان به دور از هر گونه گرايشهاي سياسي و شخصي تنها به سلامت مردم و عوارضي كه آلودگي منابع آب شرب آنها را تهديد ميكند، بينديشند و راهحلهاي منطقي را ارائه كنند. | 