نشست علمي - تخصصي بازنمايي ايران، اسلام و 10 فيلم سينمايي هاليوود با حضور سعيد مستغاثي منتقد سينما، محمد مهدي‌زاده ناظر پژوهش، عبدالله بيچرانلو؛ مجري طرح، علي‌اصغر غلامرضايي معاون آموزش و پرورش،‌ مجيد ملكي‌تبار رئيس مركز تحقيقات صدا وسيما و جعفر عبدالملكي مديركل پژوهش‌هاي شهرستان و خارج از كشور در تالار پژوهش ساختمان جام‌جم برگزار شد.
محمد مهدي‌زاده در ابتداي اين نشست اظهار داشت: هر كدام از ما فهمي متفاوت از وقايع و رويداد‌هاي اطراف مبتني بر انگاره‌ها و تصاوير رسانه‌ها داريم و شناخت ما از جهان بي‌واسطه نيست بلكه رسانه‌ها با گفتمان خاص خود را به ذهن ما تزريق مي‌كنند اما بايد توجه داشته باشيم رسانه‌ها مانند آينه عمل نمي‌كنند بلكه رويداد‌ها و واقعيت‌ها را بازنمايي و با توجه به اهداف خود انعكاس مي‌دهند، در حقيقت رسانه‌ها بر پايه جريان قدرت و ثروت حركت مي‌كنند.
اين دانشيار دانشگاه علامه طبابايي با بيان اينكه قدرت، زبان رسانه‌هاست، افزود: شرق‌شناسي از ديدگاه غرب و مبتني بر نوعي روابط و مناسبات قدرتي تعريف شده و بازنمايي غيرمستقيم آن را در سريال‌ها و فيلم‌ها شاهد هستيم.
وي افزود: به عنوان مثال در فيلم‌ها ويژگي ذاتي زنان؛ احساسي بودن و ويژگي ذاتي مردان؛ منطقي بودن به تصوير كشيده مي‌شود، اين در حالي است كه ويژگي‌هاي ذكر شده از گفتمان مرد‌سالاري و نژاد‌پرستي ناشي مي‌شود، بنابراين فرهنگ و ارتباطات از طريق رسانه آن گونه كه صاحبان رسانه‌ مي‌خواهند، منتقل مي‌شود.

مطالعات تاريخي باعث افزايش ضريب هوشياري كاربردي در رسانه‌هاست
محمد مهدي‌زاده تصريح كرد: براي فهم درست از دنياي امروز ناگزير هستيم نگاهي به گذشته نيز داشته باشيم و معتقدم مطالعات تاريخي مي‌تواند ضريب هوشياري در كاربرد رسانه‌اي را افزايش دهد. اين مسئله را مي‌توان از دو جهت ارتباط رسانه‌ها مجراي مستقيم سلطه و ارتباط غيرمستقيم رسانه‌ها مانند چاپ، كشتي‌راني و راه‌آهن به آن اشاره كرد.
مهدي‌زاده خاطرنشان كرد: محصول پيشرفت سرمايه‌داري؛ باروت، قطب‌نما و چاپ است كه براي استعمار‌ جهان اسلام به كمك استعمار‌گران آمده و هاروارد اينديس معتقد است ابزاري چون قطب‌نما و چاپ امكاناتي هستند كه با جهت گيري خاص در جهت استعمارگري مورد استفاده قرار گرفته‌اند.
وي بيان داشت: در ارتباطات غيرمستقيم از رسانه، مي‌توان به فيلم و سريال و رمان و... اشاره كرد كه در آنها ارزش و باور و سبك غربي به كشورها منتقل مي‌شود و امروزه تصوير‌سازي‌ به انگاره‌سازي‌هاي منفي در جهت استعمار غيرمستقيم از طريق رسانه سوق يافته و در اين راستا مي‌توان به كتاب دشمن صميمي در سير انتقال انگاره‌سازي‌ها از فيزيكي به ذهني اشاره كرد. همچنين ادواد سعيد در كتاب «امپرياليسم» استعمار را به معناي انديشيدن به سرزميني مالك آن نيست، مي‌داند.
مهدي‌زاده بيان داشت: انتقال سبك زندگي مصرف‌گرايي به سرزمين‌هاي اسلامي از طريق رسانه قطعا با رويكرد مقاومتي در جهان اسلام مواجه شده و مي‌توان به جنبش‌هاي استقلال‌طلبانه چون انقلاب اسلامي 57 در ايران اشاره كرد.
اين دانشيار دانشگاه علامه طباطبايي خاطر نشان كرد: جهان غرب، در تعارض با اين جهان‌بيني نيز سعي در انعكاس بازنمايي منفي از اين رويداد‌ها داشته است و از طرفي ديگر فعاليت‌هاي پژوهشي زيادي در خارج و داخل كشور در اين زمينه انجام شده اما نبايد فراموش كرد كه نه اين بازنمايي‌ها به معناي چشم‌پوشي از ايرادات و اشكالات در جهان اسلام نيست بلكه استبداد و استعمار دو لبه يك شمشير ‌هستند و بايد در جهت رفع نواقص جهان اسلام كوشا باشيم تا دشمنان نتوانند برخي فرقه‌ها چون طالبان و القاعده را بهانه‌اي قرار داده و تصويري خشن، تروريستي و راديكالي از جهان اسلام منعكس كنند.

هاليوود از اسلام به گونه‌اي منفي تصوير سازي مي‌كند
در ادامه نشست عبدالله بيچرانلو ضمن اظهار اميدواري از ايجاد تناسب بين فضاي تئوري و عملي در پژوهش‌هاي رسانه‌اي اظهار داشت: تصويري كه از ايران و اسلام در سينماي هاليوود ارايه مي‌شود تصويري غيرواقعي و جهت‌گيرانه است.
وي افزود: تصوير‌سازي هاليوود از اسلام به نمايه‌سازي‌هاي منفي از كشورهايي چون ايران، سودان، سوريه انجام شده و اما در دهه‌هاي اخير شاهد تحولاتي شتابان در زمينه سخت‌افزاري و نرم‌افزاري بوده‌ايم. اين مجري طرح در ادامه گفت: به طور خلاصه در گذشته روي ديپلماسي و جنگ مانور خاصي داده مي‌شد اما در حال حاضر رسانه‌ها به صورت بسيار اثر‌بخش ايفاي نقش مي‌كنند به عنوان مثال هاليوود در توجيه اشغال عراق توسط آمريكا به ساخت فيلم‌هايي در ژانر‌هاي درام و تعليق پرداخته و نشان دهنده اين است كه رسانه‌ها با ابزار زبان در بيان مفاهيم مي‌توانند گزينشي عمل كنند و بازنمايي‌هاي دلخواه خود را داشته باشند.
بيچرانلوگفت: مولفه‌هايي چون ذهنيت نظامي‌گرايي، ترسيم ابر‌مردانگي، طرح نيروي نظامي قدرتمند آمريكا در جهان، ترسيم جنگ سرد از ويژگي‌هاي فيلم‌هاي دهه 1980 ميلادي است اما در دهه 1990 مولفه‌ها تغيير كرد و تضعيف ابرمردانگي ترويج سلاح‌هاي پيشرفته و خشونت فرهنگي را به روشني در فيلم ها مي‌بينيم.
وي در ادامه بيان داشت: آينده‌نگري و نزديكي تخيل به واقعيت در فيلم‌هايي چون «جنگ ستارگان»، «آواتار» ديده مي‌شود اما در «سيزدهمين سلحشور» و «محمد رسول‌الله» رويكردي مثبت را در فيلم‌ها شاهد هستيم.

نگاه هاليوود به جهان اسلام نوعي نژاد‌پرستي نوين است
اين مجري طرح تصريح كرد: سينماي غرب خاورميانه را منطقه‌اي براي جنجال‌آفريني مي‌دانند و نگاه هاليوود به جهان اسلام نوعي ديگر‌سازي و نژاد‌پرستي نوين است و در بسياري از فيلم‌ها به يونان باستان و جنگ‌هاي صليبي اجرا شده كه پيشينه كهن تاريخي را باز توليد مي‌كند. به عنوان مثال در فيلم «اسكندر» بازيگر نقش اول، مشابه بوش است و جملات آن منطبق بر يكي از سخنراني وي تنظيم شده است.
در ادامه نشست بخش‌هايي از فيلم‌هايي چون «سنگسار ثريا»، «بدون دخترم هرگز»، «محاصره يا حكومت‌نظامي»، «بابل»، «اسكندر» پخش شد و مانور بر روي خشونت مرد ايراني با استفاده از تكنيك هم‌زاد‌پنداري با زن يا كودك در آنها به خوبي مشهود بود. البته فيلم «ملك خداوند» از ديدگاه بيچرانلو فيلمي خاكستري ناميده شد.
عبدالله بيچرانلو در پايان سخنانش اظهار داشت: نبايد توجه به اين نكته را فراموش كرد كه حفظ تعادل در نگاه به آثار سينمايي الزامي است و ما هم نبايد دچار انحراف شويم درحقيقت ايجاد سواد رسانه‌اي در مخاطبين و مسئولان الزامي است و تشكيل شوراي عالي سينما يكي از اقدامات مثبت در جهت ايجاد سواد رسانه‌اي محسوب مي‌شود همچنين به تازگي شبكه‌هاي العالم و پرس تي وي يكي از سريال‌هاي شبكه دو به كارگرداني حسن فتحي را پخش مي‌كند كه اين خود نشانه ارتقاي رسانه‌‌اي ايران است.
در ادامه نشست سعيد مستغاثي با تاكيد بر سخنان بيچرانلو بيان داشت: معتقدم نقد سينماي غرب از لحاظ ساختاري قابل انجام نيست گرچه از لحاظ محتوايي جاي كار بسياري دارد و بايد توجه داشت كه كاستي و تسامح در سينماي ماست و بايد در سينماي خود نقد را وارد كنيم.
وي بيان داشت: سينماي غرب خلق‌الساعه ضد ايران و ضد اسلام نشده است بلكه پيشينه عظيم و جرياني ايدئولوژيك پشت كارخانه فيلم‌سازي هاليوود وجود درد و اين اشتباه محض است كه ما هاليوود را سينماي سرگرمي بدانيم چرا كه هاليوود از كانون‌هاي خاصي براي جريان‌سازي خوراك فكري مي‌گيرد و تاكيد بر جنگ‌هاي صليبي و برپايي جنگ آخر‌الزمان و كوچاندن اسرائيل و قوم يهود به سرزمين موعود از جمله اهداف آمريكاست كه در فيلم‌هايش بدان اشاره و آن را منعكس مي‌كند.
اين منتقد با اشاره به درصد بالايي از فيلم‌هاي سينمايي غرب كه داراي آرايش آخر‌الزماني است تصريح كرد: سينماي غرب در صدد بي‌دين كردن جوامع قدم بر مي‌دارد و حتي فيلم‌هاي دوست‌داشتني چون «كازابلانكا» و يا كمدي‌اي چون «گمشدگان حرم» و يا فيلمي مانند «دزد بغداد» نگاه ضد‌ايراني و ضد‌اسلامي را ترويج مي‌كند و ما در «جن‌گير» و «بيگانه‌ها» و «آستانه هزاره» ضد اسلام و ضد شيعه،‌ جنگ اتمي و آخر الزمان را به وضوح مي‌بينيم چهره‌اي بدوي، عقب مانده با فاكتور‌هايي چون عرب ، شتر و بيابان از مسلمانان ارايه مي‌شود.
وي بيان داشت: به عنوان مثال شعار مشهور فيلم «24» كه متاسفانه در شبكه پخش خانگي در ايران دوبله شده اين است هر مسلمان تروريسم نيست اما هر تروريستي مسلمان است و ما بايد با هوشياري كامل تفكرات سكولاري پشت اين فيلم‌ها را دريابيم و اين جز با پيوستگي مراكز رسانه‌اي و مراكز پژوهشي امكان‌پذير نيست.
عبدالملكي نيز در پايان اين نشست بيان داشت: غرب با بهره‌گيري از توان و ظرفيت رسانه‌ها از جمله سينما مي‌خواهد اسلام هراسي و ايران هراسي را ترويج نمايد . اگر اسلام‌هراسي نبود قرآن سوزي اتفاق نمي‌افتاد اگر ايران هراسي نبود تحريمي انجام نمي‌شد و اگر اسلام هراسي نبود هيچ دانشمندي ترور نمي‌شد.