«مخزن‏الوقایع»- چکیده‏های تاریخ- مهدی پرتوی آملی-در هنگام صفر 1273 هجری قمری که هرات فتح شد حسام‏السلطنه ضمن فتحنامه عریضه‏ای به شخص شاه نوشته بود مبنی بر این که شورش سپاهیان هند شروع شده، اگر اجازه می‏فرمایید با همین قشونی که دارم به هندوستان بروم. میرزا اقاخان نوری در نزد شاه سعایت‏ها کرد و دلایل و شواهدی آورد که اگر حسام‏السلطنه به هندوستان برود سلطنت ایران را هم به رایگان خواهد آورد.
بعد هم در بحبوحه شورش «حسام‏السلطنه» قاصدها فرستاد که در هندوستان شورش عظیم برپا شده هرچه از انگلیسی‏ها بخواهید خواهند داد. بیدار باشید مفت نبازید به خرج کسی نرفت...
حسام‏السلطنه حتی به شاه نوشت: به متجاوزان اروپایی بگویید حسام‏السلطنه خودسرانه به هرات حمله کرده و از اوامر مرکز سرپیچی می‏کند تا انگلیسی‏ها از فشار به حکومت مرکزی منصرف شده و مستقیما در افغانستان حمله نمایند که به امید خدا با کمک افاغنه شکست خواهند خورد...
انگلیسی‏ها به میرزا آقاخان نوری صدراعظم ایران را رشوه‏ای وعده کرده بودند و او خیال پادشاه ایران از ضبط هرات منصرف نمود و حکمی به مرحوم حسام‏السلطنه نوشت که... معلوم می‏شود شما را خیال سلطنت و پادشاهی به سر افتاده که به هرات مانده جواب تعلیقه دولت را اینطور داده‏اید، اگر خود را جزء دولت ایران و خیرخواه پادشاه می‏دانید فوری هرات را تخلیه نموده و به مشهد برگردید، در اثر این فشارها حسام‏السلطنه مجبور شد... با یک عده مهاجر هراتی که تماما شیعه بودند به مشهد مراجعت کند.
از طرف دیگر میرزا آقاخان نوری به فرخ‏خان امین‏الدوله سفیر فوق‏العاده ایران در فرانسه نوشت: قوه نداریم، قشون نداریم، پول نداریم. مردم ایران هرزه هستند، امان است. امان است. بگذران... تا زود است و پرده از روی کار برداشته نشده است... کار را به قسمی که صلاح دانید بگذرانید.
بر اثر این قبیل‏نامه‏ها بود که امین‏الدوله بالاخره در تاریخ هفتم رجب 1273 معاهده پاریس را با سفیر انگلیس امضا کرد و به موجب آن قرار شد که انگلیسی‏ها بنادر و جزایر ایران را خالی کنند و ایران نیز سپاه خود را از هرات و افغانستان بیرون برد و استقلال آنها را بشناسد و بعدها از هرگونه ادعایی نسبت به آنها صرف‏نظر کند و در حل اختلافاتی که بین ایران و افغانستان بروز نماید ایران به حکمیت انگلیس راضی گردد...
معاهده پاریس از طرف ناصرالدین شاه و میرزا آقاخان نوری صدراعظم و ویکتوریا ملکه انگلستان امضا شد و ملکه ویکتوریا به خط خود در زیر آن نوشت: تا می‏توانیم مانع می‏شویم که اصول این پیمان به هم بریزد و با تمام قوا در حفظ آن خواهیم کشید.