يكسال از مرگ نجيب محفوظ نويسنده مصري و نخستين عرب زبان برنده جايزه نوبل ادبيات گذشت.
نجيب محفوظ نويسنده مصري در روز 11 دسامبر 1911 ميلادي و در يكي از محلات قاهره به‌نام جميليه ديده به جهان گشود.
او در فاصله سال‌هاي 1930 تا 1934 در دانشگاه قاهره به فراگيري ادبيات و فلسفه همت گماشت. ولي پايان‌نامه‌ فوق‌ليسانس خود را كه با عنوان «مفهوم زيبايي در فلسفه اسلامي" آغاز كرده بود به‌پايان نرساند.
محفوظ از سال 1930 ميلادي، در كنار اشتغال در نهادهاي دولتي، به‌روزنامه‌نگاري و نوشتن داستان و رمان پرداخت. محفوظ از پايه‌گزاران رمان معاصر عرب است كه الگوي خود را در نگاه و نگارش متفكران و نويسندگان سرشناس مصر، "طه حسين" و "توفيق الحكيم" قرار داده بود.
او در تمام عمرش كارمند دولت بود. ابتدا در وزارت موقوفات مشغول به‌كار و سپس مدير سانسور اداره هنر و سرانجام رئيس بنياد حمايت از سينما و در دوران آخر كارمندي، مشاور وزير فرهنگ شد.
نجيب محفوظ اگرچه كار خود را در آغاز با داستان كوتاه شروع كرد، اما بعدها با نوشتن رمان «بچه‌هاي محله ما» و در سال 1960 ميلادي با كتاب «دزد و سگ‌ها» نام خود را در صدر رمان‌نويسان عرب‌زبان به‌ثبت رساند. سر انجام در سال 1988 برنده جايزه نوبل در ادبيات شد.
محفوظ در آثارش توانسته است سنت قصه‌گويي در شرق را با تجربه‌ي رمان‌نويسي در غرب درهم آميزد. از اين‌رو آثارش هم در كشورهاي شرقي و هم در غرب خواهان و خواننده‌ي بسيار دارد و به‌زبان‌هاي بسياري ترجمه و منتشر شده است. داستان‌ها و رمان‌هاي او سرشار از عناصر نمادين شرقي و روايت خيال‌انگيز داستان‌هاي تاريخي دور و نزديك سرزمين‌هاي شرق مسلمان است.
از ميان آثار او «موعظه‌ي شيطان»، «جنايت»، «گدا»، «رادوبيس، دلداده‌ي فرعون»، «دزد و سگ‌ها»، «كوچه‌ي مدق»، و چند رمان و مجموعه‌ي داستان ديگر به‌فارسي نيز ترجمه شده‌ است. رُمان «كوچه‌ مدق» را محفوظ در سال 1947 نوشت اما چاپ اول آن در سال 1972 ميلادي در لبنان منتشر شد. ترجمه فارسي اين رُمان كه از معروف‌ترين آثار محفوظ به‌شمار مي‌آيد در سال 1378 در ايران به‌چاپ رسيد. فيلم سينمايي «كافه ستاره» نيز ظاهراً اقتباسي آزاد از اين رُمان است.
نجيب محفوظ در روز 29 اوت 2006 ميلادي تحت عمل جراحي در بيمارستان قرار گرفت و در 30 اوت درگذشت