اخبار داخلی حوادث نگاهی به عوامل خودکشی در ایران

جمعه 23 مرداد 1383

نگاهی به عوامل خودکشی در ایران

آخرین آمار اعلام شده درباره میزان خودکشی درایران مربوط به ماه می سال 2003 است که در سایت who سازمان بهداشت جهانی منتشر شد.

این آمار از مرگ 3 درصد زنان از هر 100 هزارنفر و یک درصد مردان از هر100هزارنفر درسال از طریق خودکشی خبر می دهد.
همچنین آمار دیگری از این سایت در سال 1991 ایران را پس از کلمبیا، برزیل، چین و هند پنجمین کشور و در سال 2001 میلادی پس از کلمبیا و هند سومین کشور دارای بالاترین آمار خودکشی می داند.
اگرچه دفتر امور آسیب دیدگان اجتماعی سازمان بهزیستی با استناد به آمار سازمان بهداشت جهانی،ایران را پنجاه و هشتمین کشور جهان از نظر خودکشی می داند؛ اما برخی جامعه شناسان این آمار را غیرواقعی می دانند.
دکتر "امان الله قرائی مقدم" که همواره روند خودکشی در ایران را به طور مستمر مورد بررسی قرار می دهد نتیجه یکی از آخرین بررسی‎های گروه تحقیقاتی خود بر 33 شهر را ، 560 مورد خودکشی موفق در طول یک سال برآورد کرده است.
وی روندخودکشی درایران را رو به رشد می خواند و می گوید:منابع اطلاعاتی از جمله دادگستری و پزشکی قانونی و حتی بیمارستان‎هایی که موارد خودکشی از سوی نیروی انتظامی به آنها ارجاع داده می‎شود،از ارایه آمار واقعی خودداری می کنند.
این جامعه شناس آمار خودکشی در شهر یزد را یک نفر برآورد کرده است،درحالی که منابع محلی از بیش از 10 مورد خودکشی موفق و ناموفق به طور ماهانه خبر می دهند.
این جامعه شناس از دیگر عوامل فقدان دسترسی به آمارهای دقیق را نگاه سنتی خانواده ها به مساله خودکشی می داند.
او می گوید: در بسیاری از شهرهای کشور به ویژه شهرهایی با هویت‎های طایفه ای، قومی و یا مذهبی، خانواده اقدام به خودکشی هر یک از افراد خود را نشانه بی حیثیتی دانسته و از اعلام نوع مرگ ممانعت می‎کند.
دکتر قرائی مقدم سه استان ایلام، کرمانشاه و همدان را دارای بالاترین آمار خودکشی و فرار از خانه در کشور می داند.
وی با استناد به نتایج بررسی هایی که درباره نوع خودکشی در این سه استان انجام داده می گوید: زنان معمولا از طریق خودسوزی،خوردن گچ،قرص و دارو اقدام به خودکشی کرده اند؛ اما مردان بیشتر با روش استفاده از سلاح و حلق آویز کردن دست به خودکشی زده اند.
این استاد دانشگاه، شهرهای تهران ، کرج و مشهد را پس از سه استان مذکور ، دارای بیشترین موارد خودکشی معرفی می کند و در زمینه انگیزه های خودکشی می‎افزاید:انگیزه خودکشی زنان در ایران،مسائل خانوادگی عاطفی، عشق های ناکام و ازدواج های اجباری و انگیزه مردان نیز بیکاری، فقر و نابسامانی اقتصادی است.
این جامعه شناس با اشاره به تغییرات به وجود آمده در روند خودکشی ایرانیان طی سه دهه اخیر می‎گوید:بررسی ها این فرض را تقویت می کند که نسبت خودکشی زنان و مردان نسبت به 10سال گذشته تغییر کرده است.
به گفته وی پیش از سال 70 نسبت خودکشی زنان به مردان 5 به 2 بود؛ اما در 10 سال گذشته نسبت خودکشی مردان به زنان 3 به 2 افزایش یافته است.
قرائی مقدم همچنین عامل خودکشی مردم ایران در سطح کلان را وجود "آنومی" یا نوعی بی هنجاری می‎خواند و پریشانی فکر، نابودی نظم منطقی فکری و دچار تشتت آرا بودن که منجر به خودکشی افراد می‎شود را از نتایج این بی هنجاری می‎داند.