اخبار داخلی فرهنگ و هنر بهروز افخمي: از ارزش‌ها و ديدگاه‌هاي بچه‌هاي جنگ دور شده‌ايم

فارس , پنجشنبه 22 فروردين 1387

بهروز افخمي: از ارزش‌ها و ديدگاه‌هاي بچه‌هاي جنگ دور شده‌ايم

مراسم بزرگداشت پانزدهمين سالگرد شهادت شهيد سيدمرتضي آويني در سالروز شهادت وي به همت مؤسسه فرهنگي هنري روايت فتح و بسيج مقاومت شبكه پنج سيما در تالار بزرگ كشور برگزار شد.

بهروز افخمي گفت: ارزشها و ديدگاه‌هايي كه بين بچه‌هاي جنگ وجود داشت در حال حاضر براي نسل فعلي خيلي قابل فهم نيست. ما از آن فضا و دوران دور شده ايم. هر حرفي كه مي خواهم بزنم مي ترسم ريا شود و يا دروغ به نظر برسد. مراسم بزرگداشت پانزدهمين سالگرد شهادت شهيد سيدمرتضي آويني در سالروز شهادت وي به همت مؤسسه فرهنگي هنري روايت فتح و بسيج مقاومت شبكه پنج سيما در تالار بزرگ كشور برگزار شد.
اين برنامه با نمايش فيلم نوفل لوشاتو به كارگرداني حامد كلاهدوز با موضوع اقامت حضرت امام خميني در فرانسه آغاز شد و پس از آن سكانس‌هايي برگزيده از آثار شهيد آويني به نمايش درآمد.
اولين سخنران اين مراسم محمدرضا جوزي پژوهشگر فلسفه بود كه در ابتدا ابياتي را از زبان منصور حلاج خواند و اين ابيات را مناسب و نزديك به اين مراسم دانست و افزود: حسين بن منصور «انا الحق» گفت و سيد مرتضي«هو الحق». او در رساله ختم ساغر گفت مردي مانند امام خميني(ره) در زمين زندگي مي‌كند كه مي‌توان آن را حق خواند و نام خميني مطلق كلمه حق است.
وي افزود: بسياري خريدار ملك و مال و متاع دنيا هستند ولي شهيد آويني خريدار چيزي فراتر از اين حرفها بود. اگر پير فرزانه كه باعث انقلاب بود با معاني عشق سر و كار نداشت، آيا مي‌توانست ملتي را از جاي خود برانگيزد تا به مجاهدت بكشاند. اگر در بساط خود امان نامه جنون و نوش داروي شراب ظهور نداشت كي و كجا مي توانست جوانان اين مملكت را به جبهه و جنگ راهنمايي كند.
جوزي با اشاره به علاقه خود به رساله ختم ساغر گفت: در اين رساله به اين كه چگونه خداوند آسمان را و زمين را امانت داده و حمل امانت يعني چه اشاره شده است و همين طور اينكه چرا خداوند امانت خود را به آسمان و زمين و كوه ها عرضه داشته اشاره شده كه اين موضوع بسيار ارزشمند است.
در ادامه اين برنامه بهروز افخمي، محمدعلي زم و جهانگير خسروشاهي به روي صحنه آمدند تا به تعريف خاطرات خود و صحبت در مورد اين شهيد بپردازند.

*بهروز افخمي: اگر آويني زنده بود فيلم داستاني مي‌ساخت
بهروز افخمي در ابتداي اين نشست گفت: بعد از گذشت سالها از شهادت سيدمرتضي و جنگ،‌ما در دوران كاملا متفاوتي زندگي مي كنيم. آب و هواي امروز ما صحبت كردن درباره سيدمرتضي و همكاراني كه با او كار مي كردند و فيلم مي ساختند بسيار سخت است.
وي با عجيب خواندن هشت سال دفاع مقدس گفت: ارزشها و ديدگاه‌هايي كه بين بچه‌هاي جنگ وجود داشت در حال حاضر خيلي قابل فهم نيست. ما از آن فضا و دوران دور شديم. به همين خاطر در حال حاضر براي نسل فعلي هر حرفي كه مي خواهم بزنم مي ترسم ريا باشد يا دروغ به نظر برسد. نسل فعلي تا حدودي حق دارد با شك و ترديد به آن دوران و آدم هايش نگاه كند. زيرا ادبيات، ارزش‌هاي مسلط و گفتمانها نيز در حال حاضر عوض شده و كاري هم نمي توان با آن كرد. در واقع با حرف زدن نمي توان حال و هواي آن روزها را امروز به وجود آورد.
در بخشي ديگر از اين ميزگرد بهروز افخمي گفت:‌ منظور من از اينكه حرف‌هاي ما ريا و تزوير به نظر مي رسد اين نيست كه ما رياكار هستيم. ولي آن آدمها در اين دوران ديگر قابل باور نيستند. اين دوران هنوز پهلوانان خودش را ظاهر نكرده است. اگر در دهه چهل تختي پهلوان و تجسم پهلواني و مردانگي در آن دهه بود، در دهه شصت آويني غير از اينكه مستندساز بود ارزش‌هاي پهلواني را كه مختص به دوران خودش بود منعكس مي‌كرد. آويني پهلواني مانند تختي نبود او از يك فرهنگ مدرن وارداتي عبور كرده بود و پهلوان دوران خودش بود كه تفاوت عمده‌اي با پهلوانان دهه چهل داشت و به همين خاطر مي‌گويم كه صحبت از آويني و تختي ممكن است با فرهنگ امروز بيگانه باشد.
وي افزود: سيدمرتضي در اصل از موقعي كه وارد مستندسازي شد داستان پرداز نيز بود و يك فضاي داستاني و اتمسفري را بيان مي كرد كه مخاطب با آن ارتباط برقرار مي‌كرد. قصه‌اي كه آويني تعريف مي‌كرد، براي هم دوره‌اي‌هايشان بسيار قابل باور بود و در جبهه همان داستاني را مي‌ديدند كه آويني براي آنها تعريف كرده بود. داستان پردازي و استعداد استفاده كردن از مواد خام و تبديل آنها به يك حال و هوا و اتمسفري كه به آن اعتقاد داشت از خصوصيات شهيد آويني بود كه مي خواست دنيا را به آن سمت ببرد و به نظر من اين توان را هم داشت. آدم‌هاي هم نسل من دنيا را همان جوري مي‌بينند كه آويني باور داشت.
افخمي با تأكيد بر تأثير هنر بر جهان گفت: هر هنرمند بزرگي دنيا را ورز مي‌دهد و دنياي خام را به چيزهاي بهتري تبديل مي‌كند. شهيد آويني اگر زنده بود در حال حاضر مشغول به ساخت فيلم‌هاي داستاني بود و من مطمئنم فيلم‌هاي داستاني اش نيز چون آثار مستند تأثيرگذار مي بود.

*محمدعلي زم: روزگار ما دور از آويني نيست
در ادامه محمدعلي زم نيز با تبريك تقارن اين روز با روز فناوري هسته اي گفت: بعد از 15 سال كه از اين حادثه گذشته است نطقم در مورد سيدمرتضي باز نشده است. در تمام اين دوران هرگز با هيچ كجا مصاحبه نكرده ام. زيرا نمي دانستم درباره اين شهيد فقيد چه بگويم. وي ضمن تعريف خاطره اي از شهيد آويني گفت: به خاطر عشق و صفاي كنوني بچه‌هاي روايت فتح در حال حاضر اين روايت را پذيرفتم و فكر كردم اينجا نطقم باز مي شود و حتي قبل از آمدن از اينجا نوشته‌هايي از آقا مرتضي را مرور كردم كه يادآور خاطرات بسياري شد. محمدعلي زم افزود: روزگار ما روزگار دور از آويني نيست. روزگار تفكر و تفاهم و دوري از ريا و پرهيز از نفاق است. اگر ما اين خلقيات را از آويني ياد بگيريم مي توانيم براي امروز و فردايمان برنامه داشته باشيم.

*جهانگير خسروشاهي: سيدمرتضي آويني شخصيت صادق داستان انقلاب است
جهانگير خسرو شاهي نويسنده رمان در سخنان خود به يگانه بودن شهيد آويني اشاره كرد و گفت: چگونه مي توان هنرمندي مثل آويني بپرورانيم؟ با تلاش و سيستم مديريتي آويني به دست نمي‌آيد. در كتاب رستاخيز جان اين شهيد راهي را براي اين مطلب گشوده است. در مقاله اي با نام رمان و انقلاب اسلامي آقامرتضي درباره موفقها گفته است «يگانه هستند در جهاني كه زندگي مي‌كنند و تجربيات خود را صادقانه بيان مي‌كنند»‌.
اگر انقلاب اسلامي را يك داستان الهي تلقي كنيم سيدمرتضي آويني شخصيت صادق و درست اين داستان است. وي انقلاب را درك كرده است. اجراي موسيقي زنده پايان بخش برنامه بود.